آقای رئیس جمهور !من از سهام عدالت متنفر م

آقای رئیس جمهور من از سهام عدالت متنفرم

هر جا نام علی است عدالت تداعی می کند حضور آن امام همام در پیروان واقعی اش ضامن اجرای عدالت است کل عدالت و عین عدالت نه سهمی از آن. عدالت حرکت و جوهره ی حکومت اسلامی است سهم بندی آن خیانت و بدبینی و نگرش منفی به حکومت اسلامی که بزرگترین هدفش خدمت به خلق و اجرای عدالت و عدالت گستری است می باشد " و قتل ............. محرابه لشده عدله ... " در محراب عبادتش بخاطر عدالت شدیدش کشته شد.

عدالت را من می خواهم و آنهم  شدیدش را که در بر هیچ فردی ، گروهی ، طبقه ای ، صنفی در اجرای عدالت تبعیض روا نباشد گسترش عدالت از دیوان دولت با حذف اسراف و تبذیز و نگرش عدالت محوردموکراسی امکانپذیر است پذیرش حق مردم و ایمان به آن و تلاش برای حفظ و نگهداری اموال دولتی و غیر دولتی از وظایف اساسی دولت است ، دولت نمی تواند در عصر رسانه ها و ارتباطات الکترونیکی که هر نظارتی و اعمال حاکمیتی به صورت سریع انجام گیرد قافله راه اندازد و در جغرافیای وسیع کشور به بازدید از شهرها و استانها و روستاها با توجه به فرهنگ مهمان نوازی مردم ایران استان و کشور را روزها و هفته ها از کارو مشغله انداخته و کارناوال  وجشن دولت سروری  پذیرایی و ستادهای  پرهزینه استقبال از رئیس جمهور و یاران قدرت طلب و مگسان دور شیرینی فراهم آورد آقای رئیس جمهور! این چه جور سیاستی است و با عدالت امیرالمومنان که با نامه ها به فرماندارش ما لک اشتر از حال مردم جویا می شد چه نسبتی دارد؟ شما نباید خودتان با ابواب و انصار پر هزینه با هواپیما و هزاران دستگاه ماشین ، و میلیونها تن مردم شاغل و غیر شاغل ادارات کار خلق را بخدا گزارده و برای دلخوشی وتملق حفظ قدرت مدیران اجرایی استان و روسای ادارات و مدیریتها در ستاد شما جمع وبا مجلس انس و دیدار ریخت پاشهای ناجوانمردانه بیت المال در جلو چشم مردم گرسنه استبدادزده روی سلاطین ظالم گذشته این خاک بوم فلک زده را سفید نمایند.   آیا این همه صرف هزینه خیانت به بیت المال نیست ؟مگر شما به مدیرانتان اطمینان ندارید؟ به وزیرانتان رأی موافق و نظر و نمره عالی نداده اید؟ دزد در خانه است شما که رامی جویید؟ اینها خیانت به بیت المال و اهانت به حکومت و حاکمیت الهی و اسلامی است درست است که ما انسانیم و از درون نفسانییات شما با خبر نیستیم ولی می توان به این گفته بزرگی استناد کرد که :

« معیار تشخیص عدالت افراد مطابقت درون با بیرون و عمل گفتار می باشد » . اعمال و رفتار دولت نشان از بی تفاوتی به حقوق مردم می باشد و مراعات حق ، انصاف ، میزان ، هماهنگی و راستی و قرار دادن هر چیز در جای خود از مشخصه های عدل علی است در عدل علی افراد شایسته باید در حاکمیت اسلامی در نقش و جایگاه خود باشند عدالت در بعد حقوق و قانونگذاری در حکومت علوی به معنای جلوگیری از استنباط تبعیض آمیز از قانون بود وارد شدن درجو و جریانهای حزبی و طرفداری حزبی عامل اساسی خدشه دار کردن عدالت علوی است در عدالت علوی حزب خلق است از هر زبان ، نژاد و رنگ و قبیله و ملت و در یک کلام امت. دیدگاه معنوی اسلامی در بعد جامعه شناسی گسترش عدالت اسلامی و حمایت فرهنگی و سیاسی و امنیتی حاکمیت از جامعه است. حضرت می فرماید « من و تبعیض ؟ من و پایمال کردن عدالت ؟ اگر همه اموال عمومی که در اختیارم است اموال شخصی خودم بود و می خواستم آنرا تقسیم کنم هرگز تبعیض روا نمی داشتم تا چه رسد مال مال خداست و من امانتدار خدایم.

آقای رئیس جمهور نشستن در پست خدمتگزاری  ریاست جمهوری مملکت اسلامی و در حاکمیت الهی مسئول بودن آسان نیست عدالت لباسش احرام الهی است ودر احرام الهی تبعیض ، دروغ و اسراف راه ندارد قدرت داشتن در حاکمیت اسلامی مسئولیت است مسئولیتی که همه را در بیرق عدالت یکی دانستن نه سهمی بر داشتن است. سهم بندی کردن  عدالت اهانت به عدالت و مفهوم و ارزش اسلامی آن عنصر زنده حیات بخش می باشد.و روح  اسلام عدالت را تقسیم نمی کند اسلام عدالت را بالسویه مثل باران یکسان می گستراند و عدالت پوشی است بر تمام جامعه نه بخشی از آن.

در حکومت علوی عدالت در اخذ مالیات ( زکات ) اجرای صحیح آن می باشد اعتماد به مردم و جلب مشارکت آنان از طریق اتخاذ روش خود ارزیابی و خود تشخیص در کنار اخلاق و رفتار پسندیده عاملان زکات و رعایت دقیق قوانین توسط آن از موارد عدالت در اخذ مالیات می باشد. وزارت امور اقتصادی و دارایی دولت به اصطلاح اسلامی مورد ادعایتان با آن حجم گسترده وشکل وفرم محتوای  اسرافیش کجا به اخذ مالیات به شیوه حکومت علوی رفتار کرده است ؟رفتارش بسی شرم آور و جریمه های سنگین اش بدون رضایت و قبول مالیات دهندگان حرام است واین سیاست جذب نقدینگی دولت   یک نوع تهاجم اقتصادی و مالی به مردم از طرف حاکمیت به اصطلاح عدالت محور شماست. عدالت شما عین تهاجم است که حقوق فرد و جمعی امت اسلامی نیز با این سیاست های تهاجمی و ضد اومانیستی و پوپولیستی تان   در امان نمانده است. با سفرهای پر هزینه و تشریفاتی تان چطور ادعای عدالت محوری دارید؟ اینکه به یغما بردن و عین فساد اقتصادی و سیاست زدگی است .این رفتار دولت باعث فساد اخلاق عمومی است دولت باید به این امر توجه کند که تقسیم عادلانه قدرت بین طبقات مردم و توزیع عادلانه ثروت بین اقشار مختلف انسانها و اعطای اعتبار منزلت و موقعیت اجتماعی به طبقات توده ها سبب پایداری و استحکام بنیه وجودی جامعه است عدالت باعث استواری مردم است بوسیله عدالت بین افرادوگروهای اجتماعی اقتصادی وسیاسی  جامعه و اجتماع صلح و دوستی رواج می یابد. عدالت اجتماعی عامل اصلاح حرام است ولی افسوس که سیاست زدگی دولت و موج سواری حزبی و حزب گرایی در درون طبقه حاکم وجود عدالت را از میان برده است و عدالت اجتماعی که داروی شفا بخش و عمر افزای حیات جامعه می باشد به خطر افتاده و در مسیر انحطاط قرار گرفته است. جامعه بدون عدالت جامعه خشک بدون زندگی است. کارکرد عدالت الفت و همسازی و مشارکت و ایمان قلبی به حاکمیت   و ارتباط با ارگانیسم ملی است. افسوس صد افسوس که با اسم مستعار شیعه چقدر از فراخوان عدات امیرالمومنان علی ( ع ) دور افتاده ایم با مراجعه به فراخوانهای امام برای اجرای عدالت بهتر است بیاندیشیم که این فراخوانها وجدان مذهبی و انسانیمان به پیامهای امیرالمومنان  گوش جان سپرده و امت اسلامی را دریابیم. ببینید اینها فراخوانهای امام برای اجرای عدالت است : 1- رعایت انصاف با خدا ، مردم و خویشان ((آقای رئیس جمهور! با بی توجهی به فرامین پیامبران و معصومین و اهمیت ندادن به دستورات الهی در قرآن در انصاف با خدا راه خطا پیموده اید. بجای اینکه حاکمیت اسلامی در خدمت مردم و در راه رشد و تعالی مادی و معنوی آنهاباشد شما بنام دولت با تبعیضات سیاسی فرهنگی و اقتصادی چه خیانتها که نکرده اید دولت پاسخگو است و بزرگترین ها ی مردم در نظام فعلی دولت است و افسوس که دولت خود راه انحطاط را گشوده است و قدم در راه تهاجم به حقوق مردم باز گذاشته است ))

2- ثبات قدم در اجرای عدالت (( پروژه های ناتمام مثل پل شهید کلانتری 27 ساله ،‌تبعیضات فرهنگی و بی توجهی حقوق فرهنگی اقوام غیر فارس ،‌تخریب زیربنای اقتصادی استانهای ترک و عرب نشین ،‌برخورد سیاسی با فعالیتهای اقتصادی وفرهنگی  عمرانی هنری   ، بی توجهی به امکانات بازار مشترک آذربایجانغربی و شرقی در جلفا، سردشت ، پیرانشهر ، ماکو ،‌ بازرگان ، سرو از اینطریق رشد بی ثباتی اقتصادی و تجاری و رشد بی رویه قاچاق سوخت ، میوه و صنایع دستی استان و ... همه نشان از بی ثباتی و بی توجهی دولت به اصطلاح عدالت محور در راه اجرای عدالت است )) .

3- تقدم عدالت بر کارایی اقتصادی .

4- فرق گذاشتن ميان نيكوكارو بدکار (( شبکه مافیایی توزیع محصولات فرهنگی ، خدمات ایرانسل وابسته به مقامات و قدرتهای پشت پرده وابسته به دولت و به جیب بردن میلیاردها دلاراز بیت المال و سوء استفاده های کلان در فروش نفت اوپک و غیر اوپک که توسط افرادی ناشناس وابسته به قدرت که در دریاهای آزاد به سوی غرب سرازیر می شود و ... نشان از دولتی است به اصطلاح عدالت محور که جز شکاف طبقاتی و فساد اقتصادی و اخلاقی چیزی برای ملت به بارنیا ورده است. ))

5- اجرای عدالت روشنی چشم زمامدار « امام در نامه ای به مالک اشتر برترین روشنی چشم زمامداران را برقراری عدالت در شهرها و آشکار شدن محبت مردم نسبت به رهبر می داند.

امام ( ع ) در نامه ای به مالک اشتر اشاره دارد که باید خرید و فروش در جامعه اسلامی به سادگی و با موازین عدالت انجام گیرد با نرخهایی که به فروشنده و خریدار زیانی نرساند.

با توجه به فرمایش امام به نقد دولت بپردازیم در مملکت ایران. که  به نام اسلام داریم حکومت می کنیم بزرگترین تولید کننده با توجه به سیستم اقتصادی استثماری واستبدادی شبکه دولت مافیایی خود دولت است ولی در همین دولت مدیر وبرنامه ریز یکه تاز عرصه فعالیتهای اقتصادی می بینیم قیمت  کالایی در عرض یکسال دو برابر و سه برابر می شود و خریدارانی که شاغل و غیر شاغلند توانایی خریدشان پایین و قیمت بالاست در این صورت است که تناقضی اساسی عملکرد دولت با فرمایش امام به چشم می خورد تولید ماشین سالی سی و چهل درصد افزایش قیمت و خریدار که مردم است بدون افزایش درآمد در یک وضعیت کمرشکن به سر می برد و اینها و هزاران مثال دیگر ناقض سخنان امام علی است که دولت در عملکردش نشان می دهد در قضیه بنزین بهتر است نیز اشاره ای کنیم در بسیاری از کشورهای جهان (( کشورهای توسعه یافته )) ماشین وسیله ای برای رفاه و سرگرمی مردم است ولی در کشور ما برعکس ماشین در بسیاری از طبقات متوسط و پایین مردم وسیله امرار معاش است گاهی دیده می شود که از درآمد ماشین سه خانوار زندگی می کنند و اکثریت به همین منوال می باشد در چنین وضعیتی آیا دولتمداران وسیاستگزاران به اصطلاح اسلامی بی اطلاعند از وضعیت مردم که چنین سیاست غلطی را پیش گرفته و در وضعیت بحران اقتصادی و بیکاری ، زندگی عادی مردم را فلج کرده و بسیاری از شاغلان با وسایل نقلیه را بیکار کرده و آنان را بسوی بیکاری و فساد سوق داده است.

آیا چنین عملکردی در مقایسه با عملکرد شیوه حکومتداری امام علی ( ع) که عدالت را حتی در چشم و اشاره و سلام دادن رعایت می کرد قابل قبول است و این سخن امیرالمومنان را نکند ما ملت هم فراموش کرده ایم که « افضل الجهاد کلمة عدل عقد امام حائر» با فضیلت ترین مبارزه سخن گفتن از عدالت در برابر حاکم ستمگر است.

و اين نوشتار نیز در این راستا بعنوان تکلیف نگاشته شده و امید اینکه ذره ای از فرمایشات  علی راآویزه گوشمان کرده و به شیوه حکومت وی عمل نماییم چونکه بنظرآن امام عدالت محور حکومت بدون رعایت عدالت و احقاق حق بی ارزش تر از کفش وصله دار است عدالت در احقاق حق عدالت در تقسیم بیت المال.

آقای رئیس جمهور! عدالت شرکت تعاونی نیست که هر کسی با توجه به سرمایه اش سهامی از آن ببرد عدالت جوهره و خون و حیات و زندگی است بدون آن زندگی انسان دچار انواع مرضهای سیاسی و اقتصادی اخلاقی فرهنگی و فکری است که از درون جامعه را پوسانده و از بین می برد آیا شما به این فرمایش امیرالمومنان نیز در انتخاب استانداران و وزراء توجه کرده اید که فرموده : ای مالک از میان مردم برترین فرد را برای حکمرانی و قضاوت برگزین از کسانی که عادلند فراوان آنهارا در تنگنا قرار ندهد ، برخورد مخالفان با یکدیگر او را به خشم کج خلقی وا ندارد ، در اشتباهاتش پا فشاری نکند ، بازگشت بحق هنگامی که برای آنها روشن شد بر آنها سخت نباشد ، طمع را از دل بیرون کرده باشد ، در فهم مطالب به اندک تحقیق بدون بررسی لازم اکتفاء نکند ، از همه کس در شبهات محتاطتر باشد ، در یافتن و تمسک به عقل برهان و دلیل از همه مصرتر باشد ،‌با مراجعه مکرر شکایت کنندگان کمتر خسته شود ، در کشف امور شکیبا باشد ، به هنگام آشکار شدن حق در فصل خصومت از همه قاطع تر باشد.

فکر کنم خیلی تند رفته ام نه تنها شما وزیران ، استانداران تان محمل چنین خصوصیاتی نیستید بلکه مدیران کل شما با کوچکترین اختلاف سلیقه و نگرش و شنیدن انتقاد نسبت به خودش فرد مزبور را از دایره فعالیت خارج کرده و حق و حقوق وی را سلب می نمایند شماها که جای خود دولت افراد غیر  از حزب خودراو افراد متفکر و مستقل آگاه را نه تنها فکر وعملش بلکه وجودش را نیز انکار می کنند مهم برایتان حضور در قدرت و راندن ماشین ظا لم وسرکش حکومت بر روی آشیان مردم و سوار بر قاری عدالت به شیوه خود به انضمام اختلاس و اختلال در بیت المال هستید چونکه دولت از کسانیکه ستایش فراوان از وی می کند منتسب به نحله وتفکر تاراجی دولت است .موافق و غیر را طرد و از همه حقوق محروم میدارد اینها را نوشتیم شاید به احتمال گفته باشند که نویسنده نیزاز حزب دیگر ودگر اندیش واز براندازان ویااز خوان  پر نعمت نظامدستش کوتاه است اما باور کنید اینها را من نگفته ام اینان بهره گیری از فرمایشات امام علی ( ع ) و دین مبین اسلام ناب است و خودم معتقد به اسلام و مؤمن به این فرمایش وی هستم که می فرماید : ................. قارشی ائدیلن ............... عفو ائدین فقط ملتیزه قارشی ائدیلن اصلا و بر این اساس قلم این هدیه مقدس را برداشتم و هرچه نگاشتم با ایمان و امید رحمت حق بود و بس.

تورانچی

 

میکاییل مشفق انقلاب شاعیری

ماکسیم گورگی سرگئی پوئزیا اوچون یارانمیش وارلیق ساییردی. بو سوزلری عینی ایله آذربایجان ساوت شعرینین یارادیجیلاریندان اولان میکاییل مشفقه ده (( 1939 – 1908)) علید ائتمک اولار. میکاییل مشفق سرگئی یئسینیدن دورد ایل آز یاشایب. ترجمه حالی ال بویدا بیر کاغیذا دا سیغار : باکی دارلمعلیمینده اون ایکی نومره لی ایکی درجه لی مکتبده اوخوموش لنین آدینا دیل و ادبیات شعبه سینین بیتیرمیشدیر باکی مکتبلرینده معلم ایشله میشدیر...

 مشفقین ده ، یئسینین کیمی ، گئنیش ترجمه حالی اونون شعرلرینده وپوئما لاریندادیر.بیزیم گونلرینده اوتوز بیر یاشیندا مشهور لاشان ادبیات تاریخینده دوشن یاز یچیلار اولمور. بلکه بوللو استعدادی ایله بیر لیکده یاشاریقی گونلرین غوغالاریصنفی مبارزه نین کسکینلیی  هفته لرین آیلارینسرت دیشیکلیکلری ده پوئزیا دونیاسیندا اونا اوز یئرینی تز توتماغا کمک ائلیردی؟ نه یازیبا اورکه یازیب اووره یی ایستمه ین اونو ناراحات ائلمه ین موضونو قلمه آلماییب.

عصریمیزین سوز صنعتی دونیاسیندا شیمشک کیمی چاغیب پارلایب قارا اللر اونو زیندانلارا سالسالاردا هانسیحبسخاناداسا جسماً محو ائله سه لرده پوئزیاسی اوجالیقدا یوکسکلرده اولدوزا.

دونوب یاشاییر یاشایاجاق.

شاعیره الهامدان مایا گره کدیر

آنا سیز جوجوغا دایا گره کدیر

شاعیرم سویلییر ئیریندن دوران

آدامِن اوزوندن حایا گره کدیر

شاعیر لییه پوئزیا یا بئله پرنسیپاللیقا  طلبکار لیقلا یانا شیب اونا گوره ده نه یازیبسا بوگون سئویله – سئویله اوخونور شعرلرینه موسیقی بسته لنیر : اوخو ، تار ، اوخو ، تار

سسیندن ان لطیف شعرلر

اوخو ، تار بیر قادار...

نغمه نی سوکیمی آلیشان روحوما چیله ییم

اوخو ،تار

سنی کیم اونو دار؟

ای .گئنيش کوتله نین آجیسی شربتی

آلولو صنعتی

بونلار عادی شعر مصراعلاری دییل ، تارین خاللاریندان دوغان درین معنالی نغمه دیر. نغمه حاقدا ترانه بار ده نه دییه سن؟

ینه اوباغ اولایدی ینه ییغیشاراق سیز.

اوباغا کئچه یدنیز

بیزده مرادیمیزجا فلکدن کام آلایدیق

سیزه قونشو اولایدیق

ینه او باغ اولایدی سنی تز تز گوره یدیم

قلمه سوز وئره یدیم

هر گون بیر ینی نغمه هر گون بیر ینی ایلهام

یازایدیم سحر آخشام

آرزویا باخ سوگیلیم تئللریندن اینجه می ؟

سویله اوره ین اینجه می ؟

مشفق شعرلرینده پوئمالارینی دا بئله وسعتلی پوئزیا دیلیله پوئزیا چیلیغینلیقلا   یاراتمیشدیر. قیسا عمرونده کیچیک  یاشلی اوشاقلار مکتبلیلر ،‌ ینی یتمه لر اوچون دیرلی اثرلر یازمیشدیر.

اونلارین بیر قیسمی بو توپلویا داخیل ائدیلمیشدیر. بدیعی ترجمه ایله مشغول اولموش خیا مین ، پوشکینین ، لرمانتوفون بیر سیرا داهی باشقا کورکملی شاعیرلرین اثرلرینی مهارتله دیلیمیزه چئویرمیشدیر.

اونون اثرلرین چوخلی یابانجی دیللره دیشاری اولکه لرده  ترجمه اولونوب و انون ابدی حیاتی ویوکسک روحی یالنیز . آذربایجاندا و تورک اولکه لرینده بلکه دونیا ادبیاتیندا یئرسالیب و ادبیاتچیلار ومدنییت سؤن خالیقلارین کونوللرینده یاشاییر. کئچن شئونیست استثمارچی روس حاکمیتی شفق کیمی اولوسونا باغلی اولان شاعیری که شعرلریله و بویوک صنعتی ایله خالقنین ایستکلرینه اورنک اولاراق « اوخو تار اوخو تار » شعرینده ده میللی مطالباتلارینی خاطیرلایاراق مدافه ائدیر ائدیر ،قان پوسگورن   قانلی شمال (( روس شورنیستی حاکمیت )) اویدورما انترناسیونالیسم شعاریله بویوک میللی تورک شاعیرین وجودون و هنرین قاباغیندا دایانماق زورونا گلیب و اونون ایشیقلی جیراغین اودلار دیاریندا گیزلی گیزلی گیزلی بو سوندوروب حسین جاویدین ،‌احمد جاوادین یولچوسونو میللی یولدان قانلی شمال کندی آلچاق مفکوره لریله محو ائدیرلر بوندان قافیل کی خالق هچ زامان میللی واولوسال   صنعتکارین هچ زامان اونوتمایاجاق ینه ده تارین سینده مشفقین روحی خالقین ایچینده ایستی  کونولرینده جانلانیب  اونلاریله بیرلیکده اوخو تار سسله نه جک.

اوخو تار روحلانسین

شیروانین گنجه نین مهربان گوزلی

تورانچی

 

 

خلیل رضا زینداندا

شاعیر اوچون زیندان مفهومو همیشه سوزون حقیقی معنا سینداکی زیندان دییلدیر. صنعتکار ایشقلی دونیادا اونو داریخدیران موجود جمعیتده ده اوزنو زینداندا ساییر حاق سسینی اعتراض هاراینی خالقین باغریندان دوغان فریادینی اوجالدیر و بو فریاد گئجه تز اونو حقیقی زیندانا گتیریر. خلیل رضا دا زیندان یولو آیری جور اولمادی. والیونثاریزمین گوپ – کلک باتاقلیقیندا جسارتله پوئزیایاگلدی. او یورغونلو ایللرده .................... – میدال وظیفه دالینجا دوشمه دی ایلک گنجلیک چاغلاریندان .............. میصراعلادی دوز سوزو او تسه همیشه دویولدو ایشدن چیخاریلدی ،‌ ال یازمالاری رداکتورلاردان باشلامیش حکومت رهبرلرینه جن نئچه مرحله ده « داراندی » کتابلارینین نشری گنیدیلدی ... اما دویولدوکجه برکیدی خلیل رضا ،‌ایلک آندینی اونوتمادی چونکی « بودونیادا اوتون سویون توپراغین دا یادداشی وار. سیندیریلمیش بیر بوداغین ، سوندورولموش اوجاغینین دا یادداشی وار» و بو یادداشا نئچه دفعه « یوخو درمانی » وئردیلر کئیتمه اینه سی ووردولار ساختا ................. سیالار یایدیلار ، بیر شیء چیخمادی ، چونکی قان یادداشی ایدی ، باشقالاری « ینی دن قورما » دییلن « ینی گونلر» وصف ائتمیه عباره لی سوزلر ، ینی قافیه لر آختاراندا خلیل رضا « ینی انقلابین » یارادیجیلارینین گوزلرینین ایچینه دئدی کی : " داوام ائدیر اوتوز ئیددی ، داها کسگین ، داها جیدی " ینیه داوام ائلیر؟ « گونکی ... باشچی اولور باشسیز جانلار بیر مللتی تالام تالام تالا یانلار... »

اوتوز ئیدی اینجی ایلده بئله ایدی ایندی ده بئله دیر.

خلیل رضا او میصراعلاری یازاندا هله دیدی گین بلاسیندان ارمنستاندا ساوت حاکمیتینین ییخیلماسیندان قانلی یانوار سوی قیریمیندان لیفورتو حادیثه سیندن خبرسیزیدیک. هله وصف ائلیردیلرینی دن قورمانی ... گویا بیلمیردیلر کی اصلینده ینی دن قورمادیر.

ایندی - ایندی  هردن سوزون دوزونودییرلر. « هر کیشی مستقل بیر ................. »

« آزادلیق » شعرینده بئله دییر شاعیر ... بس بئله کیشی همه ده شاعیر اولسا اوندا نئجه ؟

قاطار گئدیر قاطار کئچیر مفتوللارین آراسیندان

قاطار کئچیر مملکتین آراز آدلی یاراسیندان

بو میصراعلاری بیر ایکی ایل قاباق یازیلمیش « مهریدن گئچنده » شعریندن دیر و اصلینده خلیل رضا پوئزیا سیندا تزه لیک دیلدیر. اولا ............. گوره کی شاعیر هله گنجلیک چاغیندا جنوبوموزون آدر یاساق ائدیلدی ایللرده غضبله دئمیشدی :

دوشمن گورمک ایستیر – ویران اذربایجانی

هله آددا اویدورور – ایران آذربایجانی

ایکینجی سی ایندی جنوبدان کیم یازمیر کی ...

اوخوجونو دوشوندورن او شعرینین باشقا و من دییردیم کی اساس معناسیدیر.

شاعیر نئوچون مملکتین آراز آدلی یاراسینین سیزیلتیلارینی اردوباددان ، جلفا دان صده رکدن ... کئچنده قلمه آلمیر؟ نئچون محض مهری ؟ مهرینین دردی اردوباددان دا آغیردیر. جلفادان دا صده رکدن ده ! مهری ده یوللار دا ، ................. دوغما آیاقلارین ایکلرینه ................ ،‌مهری چای بلکه ده نازیلیب ،‌ کیچک ................. چئوریلیب بو قدیم آذربایجان توپراغی 1922 اینجی ایلده ارمنستان ............. سوسیال ..................... پای وئریلنده نخجوان دا اذربایجاندان بیر کئچیلدله آییردیلارکی « بویوک ارمنستان » ................. یریندن باش قالدیراندا ینی ادعا « باش مصیبتلر کئچمیش » خالقین ینی ................. میداندا آتیلسین. اوللجه بو کئچید چوخ دار ایدی ، اوز دوغما تورپاغینا زنگیلانا و اوردوبادا قانسیز قاداسیز قایناییب – قاریشا بیلردی. 1928 اینجی ایلده نُوه دی کندینی ده زنگیلندن قوپاریب مهریه قاتدیلار. مهری قدیم آذربایجان توپراغی دیر! 1501 اینجی ایله جن ارمنیلر ایراندان قووالاناجاق او داغلاردا یاد سسی ائشیدیلمیب هله داغلیق قارا باغدان چوخ چوخ اول مهریده – آتا بابا تورپاغیمیزدا وئر میشیک ارمنی لره ، آغلیمیزا گلمیب کی بوگون ائویمیزه اوجاقیمیزا صاحب چیخا بیله لر. اونا گوره ده مهریدن کئچنده مملکتین آراز آدلی یاراسی شاعیرین وارلیغیندا جانیندا داها .....................  سیزیلداییر. مقصدیم کورکملی شاعیریمیز خلیل رضا نین سون ایللرده یازدیقی اثرلری تحلیل ائتمک دییل ، دئمک ایستسرم کی اونو لفورتوو زیندانینا آپاران یوللارین نه اوللی گورونور نه ده سونو. بس زیندان ایچینده نئجه ؟ خلیل رضا سهو لرینی گونا هلارینی ............. قاپیلدیغینی اعتراف ائده جکمی ؟ کیسمه دن ایمداد دیله یجکمی ؟

خصوصی طیاره زینداندان دا بتر دیر. هارا اوچدوغونو سنی ................... گوزله ............... بیلمیرسن. هله طیاره یه ............. جن ............... آدینی سانینی شخصیتینی سایماییب سنی دونه – دونه احتیاطلاندیریبلار دا « قاچسان گولله یجم » بئله آقاملاردا اولومون گوزونه نه قده ر دیک باخساندا کئچمیشلری خاطیرلاییرسان خیر شرده آییرماق سنی گوزلین فلاکتی آییرد ائتمک استتیرسن شعر یازا بیلسن ده بو موضوعدان آیریلماق ................. :

چک کمری ای

چکدیم

طاققامیز ....................

بئلیمده کی کمر یوخ

ایشیقلی ....................

یاغیش یاغیر یوخسا قار؟

نه یاغیشام نه قارام

بو قار سلطنتیده

اوزووم بویدا باهارام

اوتوراجاق یوموشاق راحات یوخسا شاه تاختیندایام؟

بولودلاردان اوجادا

ووقار پایتاختیدایام       « خصوصی طیارده »

بو قهریمانلیقدیر ! تورک شعرینده دئدی کیمی دردی بوکوب قویوب دیزلرینین آلتینا!

اراده سینی ................ ، آمالینی نه آوتومات واهیمه سی قورخودور نه ده خصوصی طیاره نین نا معلوم منزیلی. ینه ده اوجادا دایانیر شاعیر زندانین ایچینده ده باییردادا اونون آدیندان قورخانلار ................ اوخویور.

منیم کیچیک کامران آزادلیق پایتاختیدیر

ایشیق دوشور گوزومدن نئجه ظولمت قفسه

عادیجه ......................... بیر حکمدار تاختیدیر

تاقیلدایب دیوان اوخویوروق سس سسه

ایشیق دوشور گوزومدن نئجه ظولمت قفسه

بو میدان یالنیز میلیون آدام توتان آزادلیق میدانی دییل ، خلیل رضا پوئزیاسینی انتهاسیزلیقی سرحد سیز لیی کیمی اوتوز آلتی میلیونلوق آذربایجاندیر. تورک دیلی خاقلار اوجاق قالایان بوتون تورپاقلاردیر ، بوتون شرقدیر ، بوتون دونیادیر. و آذربایجانین همده صاباحکی نسیللری صاباحکی اوغول قیزلارینین میدانیدیر.

آردی وار...

تورانچی

qanlı resimler ressamı

Qnlı rəsimlər rəssamı                    

         Bu əsər türk xalqının zəngin tarixindən igidliklə özgürlük uğrunda apardıqları qanlı mübarizələrindən ilham alınıb

                                        

                                

 

 

 

                          Yazar:vəli turan

                                                                          

 

                                                                           güney azəərbaycan türk cümhüriyəti-urmu şəhəri 20 yanvar 2007-cı miladi  il

Iştirak edənlər

Xiyabanı

Xiyabanının arvadı

Təqi rəfət

ismayıl

Sevil

Rəşid

Qoca

qadın

Yeprim erməni

Marşimon

əsmər

möxberusəltənə

eynuddovlə

vusuquddovlə

səmədxan

simitqo

qazzaq

 

 

 

 

                                                          Birinci pərdə

                    

                                                 

                                                                              Birinci şəkil

 

 

 

 

(hay küy hər yanı alır məşrütiyyət inqilabı önderlərinin dara çəkilməsi ,,.səmədxan qəsavətlə igid mübarizləri sallaxlıq etməgə əmr edir qadınları hayat yoldaşlarından uzaqlatmaqa ,şallaqlar ,tüfənglər  istibdad quduları əlində höküm sürür və şahlıq ,irtica,fanatism,teror örqütləri əl bir olub pəncələrindən qan süzür)

Qadin:ey qara qartal nə gorub qan tökməkə uydun

Azadlığı sıdın boğazından nəyi tutdun

Bu axan qanları görsən gözünün pərdəsi goysa

  yüsifin soymağına indicə gər qüdrətin olsa

yox! dəhşətli qafandan gözlərin qandır

qan tökmə insan ölümü bəsdir amandır

cor cəfa hər yerdə əyandır bəsdir amandır

cəllad bəsdir amandır

amandır

səmədxan:məşrütə deyib azadlıq alan ölkə indi gərək 

səmədxan səttardan uzaq qüdrəti ilə hükm edəcək

vurun döyün kəsin çalın bu milləti

 məclisə uymuş ?

selə dönmüş güci ilə silkələsin qudrətimi ?

yox...yox...

bu səsi mən boğaram

milləti hep soyaram

zulmilə cövrdə israr edərəm ki

xalq anlıya heybətimi qüdrətimi

(istibdaın qüllüqçüları xalqi döyməkə dara asmağa şiddətlə  başlayırlar səmədxan ğürlə qəh-qəhə cəkir. hamı anlayır ki yıxılan bayraq özgüluk bayrağıdır və məşrütədən bir quru cansız şəkil qalıb bu şəkildə səmədxan ,eynoddovlə kimi müstəbidlərin kölgəsi qaranlıq Salıb qaranlıq hər yeri alır və qadınlar üz gözlərin yolmaqda ağlayırlar)

 

 

                                                                                      ikinci şəkil

bir sadə ev hər nə sünnətə ayıddır həddəqli evdə görünür rəsimlər memarliq və pelanlar bir ayiləli evdən xəbər verir evdə xiyabani oturub molla nəsrəddin qəzetəsinə baxir başınə tovlayər  əfsusluq edir və ah cəkir xiyabaninin həyat yoldaşı onu görur mərhəmətlə ona yaxinlaşir  xiyabani istəyır qalxa

xiyabanini:nəqədər yazırsan danışırsan

yaraların üstün açırsan

haraylayıb xalqı birligə çagırırsan

ynə yenə...

hayat yoldaşı:şeyx dayan səsləri məndə duyuram

odda yanan xalqi ilə məndə yanıram

xiyabanı:cəlladlıq edir görmürsən

vəhşi insan adlı heyvanlar

solur çiçək kimi

qənarədə gözəl  göyçək insanlar

xiyabanı:məraq etmə bu dövranda var mənim

öz soyumdan böyük eldarlarım

bu halda dişarıda top tüfəng qaça- qaç səsi gəlir xiyabani ilə hayat yoldaşı qapıya sarı gedirlər xiyabani qayıdir əbasın geyinə dişarıya çıxa...

qadın:getmə dayan dərdimizə baxan yox

bir fikr qıl olkəmizin dərdi çox

xiyabanı:yol ver gedim döyüşməkə hazıram

milləti ilə azadlığa bağlıyam

qadın:dayan dayan özgürlügün yolçusu

vardı elin səninlə çox arzusu

yolda qalanların gözlərinə bax inan

eldə batanların sözlərinə bax inan

dayan dayan özgürlügün  yolçusu

bu halda qapı döyülür bir qoca kişi içəri girir əzilmiş istebdad əlilə qovulmuş kişidir

qoca:şeyx dadə yetiş amandır amandır

millətin   hər dərdi sənə əyandır

 dizlərimdə yox taqətim amandır(ağlayır)

hayat yoldaşı:söylə söylə sözlərində gözlərində dərdin çox

söylə görüm məşrutəçi əyalətdə nə var yox

döyülən kim ?soyulan kim?kimi qalıb kimi yox?

Qoca:seqqətolislam həsən qədir şeyx səlim

Ziyaololəma sadeq məməd ibrahım

Darda gördum yandi ürək ey  həkim

Şeyx:vay  neyrəngilə məşrutə talan oldı xəbər ver gələn olsa

Mirza təqidən ismaila hər kim nehzətdən qalan olsa

Yenidən istəyırəm baş qovzuya məşrutə yolunda

Qadin:şex səbr elə xəlayeq qaça-qaşda dayanan yox

Baş qovziyan evladi tofəngilə vuran çox

Qoca:o gözəl haciye qəfqazıdan artıq dəgıləm mən

Qoca vaqtımda bu toğyanda diyarımda oləm mən

özgürlügə bağlı ola bilsəm yaşaram mən(istir dişarıya çıxa Səməd xan neçə qazaq saldat içəri girir))

 

 

Səməd xan:şeyx yaxşı tanıram qodrətini xalqın içində

Danışıb xalqilə şurə gələndə

 tehranda miting qurduğun gündən

Yox olub illər qaçaq oldun

Sürgündə qalıb ağlını aldin

Aydınları yığdın yola saldın

  başçı olmaq  nəzərilə geri döndün

Gər səs salıb azadlığa başlıq edəsən

Anla məni məcbur eləsən

Fənalıq yoluna yolçu gedərsən

Bu gündən ev sənə  dostaq olacaqdır

Hər kimsə danışsa oda məhbus olacaqdır

Qoca:öldur məni yurdumda yasaq saxlama çaqqal

Pozma belə azadlığı aydınlığı  çaqqalp

 

Saldatlar qazaqlar qocanı  yırtırlar şeyx qəzəblənir şeyxin arvadı hucum edir qazaqlar mane olur şeyx arvadın ozaqladır

Səmədxan:şeyx gün gələr səndə qalarsan əslansız

Qüdrətimdən kimsə qalmaz amansız

Qadın:şövkətin qüdrətin altunda qılıncda

Kəndindən uzaq qüdrəti onlardan alırsan

Milləti soymaq  üçün boş danışırsan

Şeyx:kəndini boş yerə aldaltma igid ol

Qul olma yabancı səni tytmaz sənə yanmaz

Xalqı sev azadlığa sal yol

Səmədxan:çox yaxşı təcddüd yaradıbsan ev içində

Bilməmki bu otraqda nə vardi içərində

Ancaq onu bil batdı məşrutə inan sən

Məclisin olmasi əşrafilə doldi nə ki sən

 

 

Yeprim xan:məndə işi anlayıram böyləcəsi

Vardi işin çox tələsi

Aydınların çox grunür

Fikro əməl məşğələsi

Mən duyuram  inqilabın gür nəfəsin

əyalətdə özgürlügün sevilməsin

anlayıram qan həvəsin

azadlığın can nəfəsin

nə etmək?indi sual təcəddüdə qarşı budur

biz nə edək ?

təcəddüdü candan salaq

mühəmmədi üzgürlükdən uzaq salaq?

Biz nə edək?

Səmədxan:qoy deyim kəndi siyasətimdən

Məşrutə çağı qorxunc qüdrətimdən

Hər yerdə tutub mücahidləri  asdım

 Öldürüb aydınları  ya sürgünə atdım

Ölum mələki kimi hər yerə qondum

  dayanan  qarşı mücahidləri boğdum

oldu əyalətdə   əmniyət bərqərar

gəldi mücahidlərə hərtərəfdən   fişar

soyulan kəsilən biçilən döyülən

başçılardan qalmadı bir əsər

can qutara bəllənə bir hünər

nə etmək sualə cavabım budur

  kəsmək biçmək yenə dəhşət yaratmaq

təcəddüd adila milləti qoxuya salmaq

yeprimxan:məşrutə qiyamından gözəl təcrübə aldım

aydınları ya məhbus elədim

yadar asdım yerə saldım

siz ey bəylər ağalar

ağız açan dəhşətə yol axtaranlar

yalnız yıxdı məclisi toplarım

sındırdı  məclis aydınların qollarn

marşimon:məşrutə qiyaymın gorərək anliyaraq

mən belə qandım

aydınları sürgün etməklə uzaq

inqilab məhv olacaqdır

ingilisin fikri budur

ölkədə bir ğövğa yaransın

ərməni asürilər   vəlvələ salsın

urmu salmas xoy  da dağılsın

oda yansın şəqavətlə talansın

zülmü zillətlə qalansın

odların yurdu talansın adı batsın

vüsüqqüddövlə:doğrudur ölkənin cənnətidir urmu şəhəri

gər otda yansa ölkənin cənnəti

qana yasa batar  ölkənin milləti

təbrizin fikri cayar fikirlənə ölkəsinə

baxmaz urmu  ölkəsinin qüssəsinə

onda qüdrətlənərik dəhşətilə

kimsə səs versə urmu səsinə

görərsən   düşər hey kəminə

millətdə   qalar öz qəminə

aydınlar yalnız qalıb gedər

simitqoda istəsəniz yardım edər

cəlladdır,  qan tokər qarət edər

eynuddövlə:bu fikrə də rus ingiltə  yardım edər

 

 

bizdə gərək onlarila birlik edək

bu ölkədə qarət edək

heç qoymuyaq millət elə inkişafa bir yol aça

qorxu budur bundan sonra

bizləridə dostaq ilə bəndə sala

qorxusu var bu millətin inqilaba işıq saça

qalxa elə fırtınalar azadlığa bir yol aça

marşimon:izin verin mənlə simitqo görüşək

(bu halda rəşid adlı bir casus içəri girir möxberossəltənə rəşidə baxir)

möxberossəltnə:nə olubdur belə pərişansan?

Oturmuşq gizli məhvildir

Ağlın olsa əgər qansan

Rəşid:qurban

 əyalətə düşübdür qaradağ vəlvələsi

nifrət edir millət görərkən dəhşəti

Govzanır millətin hər dəm gür səsi

Təcəddoda gəlir millətin isti nəfəsi

Eynuddövlə::nə olubdur bir- bir söylə

Qoy bilim təcəddodun işin yenə

Səslənib döndərməsin xalqı selə

  susma danış yenə durum kötü elə?

Yenə gəlir qara günlər gəlir bala

bu hay küydən mən qorxuram yenə ola

məşrutədə tökdüyümüz qanlar coşa

dəyə səltənətin oxu daşa

dövlət yenə rusva ola

dyenə demokıratlıq baş qovzıyay

yalquz qalaq ümüdümüz çata sona

rəşid:qurban qorxu çoxdur inan

qara dağda  axir sel kimi qan

səs qovzanir ölkədə  yenə

odlar yurdu tarac oldu

imdadə gələn yalnız

yenə təcəddud   oldu

möxbirussəltənə:yaxşı bəs nədir sözü o xainin?

Rəşid:xalq təcəddüdü yalnız bir məktəb görmür

Ora ziyalı aydınlar dolur

Dövlətə qarşı

 xalqa yardimci olur

Möxberussəltənə::məmləkətdə neçə dövlət olacaq anlamıram

Millətin istəyini anlamiram

Dövlətə qarşi məşrutə qururlar

Dovlət barişir məşrutə verir

Yenə məşrutə adila oyanırlar

Anlamıram yenə dövlətə qarşı dayanırlar

Yoxdur iranda bir belə ölkə

Anlamiram

Qulluq edirik  yenə bizə qarşı dayanırlar

Kimi doymuş kimi soymuş nəyi sönmüş?

Otayın inqilabilə selə dönmüş

Yenə bu milləti mən heç tanıb anlamıram

Marşimon:qurban gedib mən onları haylıyaram

Xanı tutub qollarını bağlıyaram

Eynuddovlə:mən deyirəm sən urmuya fikirləş

Inqilabın bir qoluda urmudur

Urmuda hər iş görəsn haqlıdır

Səltənətin könlü ordan dağlıdır

Xoy salmas şəhərlərin qalması

Urmu kimi əyalətə bağlıdır

Urmu gedsə təbriz əldən gedərdir

Xəmsə zəncan qəzvin başqa yerlərdə

Getməkləri təbrizilə bəllidir

Marşimon:urmuda dəhşət tanrısı olaram

üşaqları beşiklərdə boğaram

Gəlinlərin gözlərini yaşila

 

Gözu yolda könül dağlı qoyaram

Intizarin işqların söndürüb

Qaranlıqı bu ölkəyə salaram

Yeprimxan:ərmənilər bu fürsəti atmazlar

Bu qovğada bu dəhşətdə yatmazlar

Marşimonu təcəddüdə satmazlar

 Yardım edərlər ruslara

özlərini təcəddüdə qatmazlar

 

möxberussəltənə:urmuda bir qovğa Salın gülən olmasın

bazardan evlərə otlayın

təbrizə dayaq kimsə qalmasın

elə qorxu salın kimsə xalqıdan

azdlıq bayrağın ələ almasın

kimsə elə özgəsinə yanmasın

od vurun odlayın kimsə qalmasın

qarşı duranlar tehrana birdə anlasın

baş olsada yüksəklənib qalxsada

dili bağlanıb dilsiz ağlasın

bir qovğa salin bir dəhşət yaradın

uşaqları   qadınları dəhşətilə

ailədən uzaq salın

öldürün  kimsə qalmasın

tutsun gözlərin yaş təbrizin

göz yaşın töküb ağlasın

bir daha azadlığın 

fikrini yada salmasın

könlündə kədər dağları

əbədlik saxlasın

qoy göröm kim gəlib bir daha

bir də qalxıb onu anlayıb saxlasın

qan verən parçalanmış yarasın görüb

mərhəm qoyub cürət edib bağlasın

eynuddovlə:bu millətdən məşrutədə çoxlu əzab çəkmişəm

qururma əyaq qoyub ölkəni tərk etmişəm

illər boyu günlər gəlib aylar illər dözmüşəm

qurd dumanlı gün axtaran kölgə tək

izzətimi qururumu qovzamağa gəlmişəm

rəşid! sən get bizlərə göz qulaq ol

ayaq atsa nəfəs çəksə təcəddüdçilər

  xəbər verib bizə yardım elə bir yar ol

dövlətə sən bir dost ol

bu dosluqda səninlə biz   qardaşıq

ölkə olsa təcəddüdan gər uzaq

onda alar dövlət səndən hey soraq

qüdrət sənə yaxınlaşar görərsən

dövlət   sənə arxa olar həm dayaq

möxberussəltnə:işlər indi əyan oldu

dovlətin istəgi

odlaryurdunu pozmağa bəyan oldu

bundan sonra sən marşimun

urmu salmas xoyda bir qovğa sal

əermənilərlə birlikdə qəzəblənin alovlanın

türkləri yurdlarından qəzəblənin uzaq salın

baş əyməyın xalqa cəhənnəm yaradın

qorxunun dəhşətini göstərək

varlığını xalqın alın

qoy təcəddüd bu bəladən huşa gəlsin

itirib öz başını bir dilə gəlsin

yeni fikrin unudub ta yola gəlsin

zara gəlsin

cana gəlsin

marşimon:urmunu mən tanıram anlayıram

xalqı necə cana gələ mən qanıram

yeprimxan:sən böyük  bir qırqın sal ta hamı qorxsun

hər kim qalarq kəndi hayında qaçaraq

urmu pozulsun

bu işə ərməni ruslar hər yanda olarsa

yardım edəcəklər

onda türklər  odlu vətənə dönmiyəcəklər

 bizlərlə gərək urmu dolunsun

bizə kim qarşı durarsa

bu qovğadə soyulsun

 türklər cana gəlsin qanda boğulsun

marşimon:mən bilirəm neyləyim dövlət əmin olsun

hər yerdə qan axdırmağa cəllad kimi

var qüdrətim dövlət əmin olsun

aydındır maraqlıdır ingiltərə bu işə

biz istəsək  yardım edər hər işə

ingiltərə  əfsəri ismitilə

görüşərəm urmuda tək özüm mən

bu işdə dövlət gərək dəstək olsun

onda urmunun batmasındandovlət əmin olson

bu işdə əsmər gərək  ruslarila danışa

simitqoda əlyardım edə bizlərilə barışa

qətllu- qarət yola düşsə sanıram

urmu gedər bada gərçək ilə inanıram  

əsmər bacımdır yaxşı qəsavətin tanıram

yeprimxan:bəs xoy salmas nə olar bu qovğada

eynuddovlə:məraq etmə odlar yurdu dağlıdır

qardaş yolu bakı hələ bağlıdır

oralarda simitqo bir yağıdır dağlayır

türkləri qətlam edir  türk elinə dağ salır

seyhundan ceyhüna türk gözəlləri ağlayır

 sərt əsən qanlı şumal  ona yardım edib saxlayır

bu dərddən el oba gör nə həzin ağlayır

möxberussəltənə:böylə olsa iş qulaq asın

marşimon simitqoyla birləşin

qəsavətlə  uca başlı odlar yurdun

kəsin biçin xar eləyı böğdürün

 yaşayı.ı bu millətə xar eləyin

sevgi umud duyğusunu bu millətə nar eləyın  

yeprimxan:gördüz ki məşrutədə neylədim

fərman alıb onları xar eylədim

can qurtarıb qaçamadi məşrutəçi

şah bağında azadlığı dar elədim

sərdarları yalquz qoyub

anaların saçlarını

dərdu qəmdən qar elədim

yaxşı xatırlayıram parke ətabəkin axşamını

 

hiləylə çağrılmış o sadiq sərdarını

qan gedərkən saralmış pozulmuş əhvalını

eynuddovlə:başçıları oylə gərək məhv edəsən

azadlğı sevən xalqı

gərək oz qanına qərq edəsən

vusouqqoddovlə:bu millət canlı mllətdir gərək ayıq olaq

qız oğlanı məşrutədə əsgər olub

qüdrətilə cəngə dolub

bizdə gərək qudrətilə cəngə dolaq

yaman günə yurdu salaq

marşimon:əyalətin gözü yansa ürək yanar

baş qizişar qafa  yatar

urmu yansa xalq qarışar

inqilabın şöləsi də sıxıntıda rənk atar

təcəddüdün fikri batar

yəqin olun urmuya bir ot salaram

bu millətin varlığını mən alaram

yeprimxan:marşimon çalış od yağdır

odu evdən evə saldır

yazıq et milləti urmu viran olsun

yaman günə sal dunya heyran olsun

möxberossəltənə:nə qədər əsgər istərsən söylə

ruslardan yardim alaq öylə

ərmənilər dayanıblar qaya kimi dalında

nə sözün varsa indi söylə

marşimon:urmu cənnətdir inanın

cənnətdə cəhənnəm göstərərəm

acılar sallam qiyamət gğstərərəm

qaliblığın ləzzətini ancaq

sizlərə hədyə verərəm

yeprimxan:bu işə yardım üçün simitqoyla əl bir olun

marşimon:doğrudur simitqo o qan soran cəllad

əbdullahila yaxşi odlar yurdun edib  bər bad

möxberossəltənə:hədəf yolu tocih edər

indi bizə lazım o şəxs

qbaq gedsək dosluq edər

marşimon sən özün onunla tək

görüş edib rağib elə

ta bizilə dost olub birlik edə

eynuddovlə:dövlətdən sən salam söylə simitqoya

söyləgilən sözləri bir- bir sən ona

hilə vurub qüdrəti ki aldıq ələ

sonra çağırrıq şənliyə   bir o gələ

para verrıq öncə işindən əl çəkə

edsə qəbul ölkənidə tərk eliyə

yoxsa gər fərmana yaği olub qarşı dura

baş əyməyə biz diyənə  qalxa zora

məhv elərik yəqin onu bizdə sora

vüsouqqodovlə:simitqo bir qafasız yağidir bilməz

siyasəti anlamaz heç bir şeyi  düşünməz

doslar yəqin bilin o qüdrətə yaxn düşməz

marşimon:çağırram urmunu yandırmaq üçün

ruslarila ölkədə qan tökmək üçün

urmudan salmasə tamaşayə gəlin

göz qamaşan qanlı tamaşayə gəlin

yepimxan:dovlət yəqin olson bu işdə marşimon

ğalib gələcək

səltənəti saxlayacaq marşimon

rəşid:anladım hər şey səltənətə ayıd olur

təcəddüd məktəbinə hər nə olsa

hucum olsa qarət olsa

bütün işlər dövlət haqqında

səltənətə hafiz olur ayıd olur

(rəşidin acı təbəssümü  əfsusluqu və acı qəhqəhəsi ertecanın qurur qəhqəhəsilə qarışır dişarıda istibdadın səsi yüksəlir və qəhqəhə içində...)

marşimon:(acı və qəzəbli kinli dəşətli simayla)hoşca qal urmu şəhri xəbərdar ol

                                                                          rəşid səndə çalış qüdrətin varsa

                                                                         elindən uzaq dövlətə yar ol

xiyabanin səsi  dişarıda gəlir rəşid gizli gülür ertica quldurları səsdən vəhşətə düşürlər, ağızlarından sərxoş halında anlaşılmaz sözlər çıxır və  qorxu hər yanı alır tər -tələsik  hərə öz haınaqalır yalnız rəşid qorxmayır və onları səhnədən yığışdırır....

                                                                               ikinci pərdə

Xiyabanı.təqi rəfət.ismayıll nobəri.sevil(şuşanika).kədərli oturublar

Sevil:şex qara dağda od yağir

Zolmdən ərşə çixan səslərdən

Tanrinin ərşi od totob odlanir

Xiyabani:bilmirəm çoxdandir rəşidən xəbər yox

Totob oldor moyələr?rəşidən əsər yox

Təqi rəfət:təcəddodon adila şəhərdə qan salirlar

Qara zolməti aciliqi məktəbə bağlayilar

Ismail nobəri:şex əmr elə əsgər yiğişsin

Gedib qaradağa hocom etsin

Yaziq millət ğoğadan çixsin

Xiyabani:qorxom bodo rəşid itə bilim yolo bağlana

Doyoş gəlib örmu təbriz olkəmizdə yer sala

əyalətin şəhərləri viran ola xarab qala

sevil:rəşid gələr mən taniram yoldaşi

yolda qalan yolda gedən sirdaşi

çağir gəlsin hər nə var

boyok kiçik qardaşi

təqi rəfət:əsgərlərin mən deyirəm zobdəsi borda qalsin

təcəddoda hayl olobhep qoroson saxlasin

doşmənə heç yol verməib onon yolon bağlasin

ismail nobəri:qoca kaftar alçaq kinli doşmənlər

bosmuş qorxax it kimi qaya dalindan horənlər

gozləyirlər gon qarala səfə çonə

həmlə ola nifrətilə bo olkəyə

xiyabani:çətindir bu dərd çətindir ayaq

elin dar gonondə ayaq saxlamaq

sevil:şex  godər əsgərləri getsin

qaradağin bəlvasina son versin

xani totob cəzasina dar etsin

izn ver qadinlatr mitinq qorson

istibdadin rişəsin vorson

təqi rəfət:rəşid istibdaddan xəbər gətirsəydi

təcəddod onlarin fikrini bilsəydi

bilərdik əsgər hara lazimdir

ismayil nobəri:simitqo çox qanlar tokor qarət edir

qəbahətli işlərini bizdən ozaq rahət edir

sevil:şex kohnə şəhərin xəbərləri

analarin dağli orək kədərləri

gəlinlərin yardan olmuş nalələri

kinəli cəlladin himaqəti

yağmur kimi yağir olkəyəzillət

gondə min bəla min fəlakət

təqi rəfət:yazirsan pozirsan danişirsan

anlamir hoqoq nədir səltənət

qanona baş əymir məclisi saymir

millətə xəyanət edir səltənət

ismayil nobəri:dərd çoxdor danişmayin çarə qilin

izzəti batmiş bu boyok millətin

olkədə dostaq olmuş horriyətin

yol açmağa ozgorlogə qodrətilə

ağilli bir fikir qilin

xiyabani:rəşiddən bir xəbər alsaydix

içəri vəziyəti anlardix

sevil:mən deyirəm mitinqdə siyasəti elan edək

olkəmizin bəlalərin millətədə bəyan edək

istibdadin mahiyətin hər tərəfdə əyan edək

ismayil nobəri:əyalətə çoxlari kinli qayidib

eynoddolə məşrutəni onodmayib

yeprimxan toplarina havalanib

xiyabani:qorxo bodor örmuya qan qosdoralar

təcəddodon qollarini bordan ozaq

əyalətin cənətinə od voralar

ÔåÑی ÇÓÊ ÌÇیی ˜å ãä Òäϐی ãی ˜ä㠁ÏÑÈÒѐ㠁ÏÑã ãی ÝÊ ÇæÑãæ.æáی ǘäæä ÇÑæÇÍ ÎÈیËå ÈÑ Âä ÓÇیå ÓÊÑÏå ÇäϘãäÏÓیÇå ÔææäیÓã Èå Âä åã ÑÍã ä˜ÑÏå æÇÏÇÑÇÊ ÑÇ ãÌÈæÑ Èå ÊÛییÑäæÔÊÇÑåã äãæÏå ÇäÏ ˜å ÈÇیÏ æãä åã ÈÑÎáÇÝ ÚÞá æãäØÞ æÊÇÑیÎ ãÓÊäÏãÇä ÇæÑãæ ÑÇ ÇÑæãیå Ȑæییã æÇÒ äÓÈÊ ÓæãÑیÔ ÇÒ äÒÏی˜Çä ÇÓãی ÔåÑ ÈÇÓÊÇäی ÇæÑãی ÈÇÔÏÌÏÇ ˜äیã ÎæÈ Çیä åã ÇÒ åãÇä ˜ÇÑåÇیی ÇÓÊ ˜å ÈÑ ÓÑ ÒÈÇäãÇä ÇãÏå ÑÇ ˜å ÇÒ åãÇä ÑæÒ ÊæáÏ ÈÇیÏ ÏÑæÛ æÊÍÑیÝ æÝÑÇãæÔی ÑÇ ÈÌÇی ÕÏÇÞÊ æÍÞیÞÊ æیÇϐیÑی æÐ˜Ñ ÇãæÒÔ Ïåیã.ÇÒ ˜æå æÎیÇÈÇäåÇی ÔåÑ ãی ÐÑیã ÇÓÇãی یÇÏåÇ æ....ÔåÑی ÇÒ åæیÊ ÑÇ ÈÇÞی äÐÇÑÏå æÊåÇÌã ÑÇ ÏÑ æÓÊ æÇÓÊÎæÇä ȍå åÇی ÛیÑÊی æÝÑÒäÏÇä ÏáیÑ ÂÐÑÈÇیÌÇä ÈÇ ÇÓÇãی äÇ ÂÔäÇ æÛÑیÈå æä ÏÔäå Çی ÝÑæ ˜ÑÏå ÇäÏÇÒÔåÑ ãیÐÑی ÔÇیÏ ÓäÏÊ ÈÑÇی ÇËÈÇÊ åæیÊÊ ÓÌá یÇ åãÇä ÇÓ㠐ÐÇÑی ÓäÇÓäÇãå ÈÇÔÏÂÎÑ ÏیÔÈ ÈÑÇی ÊæáÏ Èå ÇÊ ÔیÑیäی ÎÑیÏåÇی ÇÒ ی˜ ãÇå یÔ ÎÇäæÇÏå æ ÞÈیáå ÇÊ ÈÑÇی ÇÓ㠐ÐÇÑی å ÂÑÒæåÇ æÊÕãیã æÞÕå åÇÓÑ åã ˜ÑÏå ÇäÏ ÈÇ ÂÑÒæ æ ݘÑی ÈÑÇی ÂیäÏå ÝÑÒäÏÊ ÞÏã ÏÑ ÑÇÏÇÑå Çی ÈáäÏÈÇáÇی ÔåÑÊ ÈÇ ÇäÈæåی ÇÒ ãÑÏã ˜å ÏÑ ÍیÇÊ æÓÇáä æÇÊÇÞåÇی ËÈÊ ÇÍæÇá ÓÑ ÑÏÇääÏ ی˜ی äÏÇÏä ÇÓ㠁ÓÑ æÏÎÊÑ Èå ÒÈÇä ãÇÏÑیÔ Ô˜æå ãی ˜äÏ ی˜ی ÇÒ ÌÑیãå ÏیÑ ˜ÑÏ ˜å ÚÇãá ÇÕáی ÇÔ ËÈÊ ÇÍæÇá ÇÓÊ ÑیÔÇä ÇÓÊ .....æÇیäÌÇÓÊ ˜å Êæ å㠁ÑیÔÇä æÇÖØÑÇÈ ˜ã ˜ã ÏÑ æÌæÏÊ ÑÎäå ãی ˜äÏ æÏÑ ÎæÏ ãی یی æÏäیÇ ÈÑ ÓÑÊ ãی ÑÎÏÓÊÇÑå ȍå ÇÊ ÏÑ ÂÓãÇä æØäÊ ˜ã ˜ã äÏÑÎÔیÏå ÏÑ äیä ÝÖÇیی ãÓãæã Ñæ Èå ÇÝæá ãی ÑÇیÏ ÏäÈÇá ی˜ åãÏá åãå ÇÒ åãÝ˜Ñ äå äå äå æáÔ ˜ä ÍÏÇÞá ی˜ ÂÏã ی˜ ãÓæá ی˜ ˜ÇÑãäÏ یÇ ÓÇÏå Ȑæیã ی˜ ÎÏãʘÇÑ åãÏá æ ÈÇ ÛیÑÊ ãی ÑÏی ÊÇ ÏÑ æÔå Çی ȘÔÇäی ÇÒ ÒæÇیÇیی ÊÇÑی˜ ÍÑ˜Ê ÇäÓÏÇÏ ÝÑåäی æÈی ÇåãیÊی ãÚäæی æ ãѐ ÛیÑÊ ÑÇ ÏÑ ÊÇÑی˜ ÎÇäå ی ÐåäåÇی ÂáæÏå ی ãÓãæã æãÛÈæä Çáیäå ÔÏå æÕæÑÊåÇی Ñä ÈÇÎÊå ÓÊ ãÑÏå یåÇی ÑæÒãÑå ی ÔÏå ÞÇэåÇی ÏیÑ ÂãÏå ÒæÏ ÓیÇå ÔÏå æÈÇÑÇä äÏیÏå......ÇÒ ÛیÑÊ æ åãیÊ æÇåی æãÚäæیÊ æ ÇÓÊÞáÇá ݘÑی æ ãÚäæی æÂÒÇÏ ÇäÏیÔÔ æÛیÑÊ äÝÓ æãÏÇÝÚÇä Îǘ æäÇã .ÂÈ æÂÊÔ æ ÈÇÏ æ ãÞÇæãÊ ãÑÏÇäی æ ÔÎÕیÊåÇ æÞåÑãÇäåÇی Ô˜ÓÊ äǁÐیÑ ÝÑÇãæÔ ÔÏå یÇÏ ˜äی æáی ÇÝÓæÓ ÕÏ ÇÝÓæÓ ....ÎÇØÑå åÇ æ یÇÏåÇ äیÒ ÏÑ Çیä ÝÖÇی ãÓãæã ÝÑåäی äÏÇä Ïá ÇäیÒ äیÓÊ åÑ ˜Ó ÇÒ ãÓÆæáÇä æãÏیÑÇä ÇÒ ãیÒ ÓÊ áÇÏیÊæÑæÇÑ ÓÈیÏå åÑ å ÇÒ äÇã æäÔÇä æÓÑÈáäÏی ÇÓÊ ÏÑ Çی ãیÒÔÇä ÞÑÈÇäی ãی ˜ääÏ ÈÇ åÒåÑ æÇÓØå æÇÑÊÈÇØ ÏäÈÇá Íá ÞÖÇیÇ ÇÒ ÊÚÑیÝ æÊãÌیÏ å㠐Çåی Èå Óåæ ÈÑÒÈÇä ÑÝÊå æÏá ÇÝÓÑÏå Çã ãی ÐÑÏ ÇãÇ åãå ãÏÇÝÚ ÎæیÔ ...åãÇä ÏÇÓÊÇä åãیԐی Çیä Îǘ æÈæã ãÙÊæã æÇیä ãáÊ Èی äÇå ãä äÈæÏã ãä äÈæÏã....˜ی ÈæÏ ˜ی ÈæÏ ....Ñæی ãیÒ ˜ÇÑÔäÇÓ ÓÌá áیÓÊ ÈáäÏ ÈÇáÇیی ÇÒ ããäæÚیÊ äÇãåÇی Êјی ÞÇÈá ãÔÇåÏå ÇÓÊ Èå ÎæÏ ãی áÑÒã æÏÑ Ðåä ÎæÏ Èå یÇÏ ãی ÂæÑã ÎÇäæÇÏå åÇی ˜å ÈÇ åÒÇÑ ÂÑÒæ Èå ÇیäÌÇ Ç ÐÇÔÊå æÈÊ åÒÇÑ ÇÝÓæÓ ÌæÇÈ ÇÓã Êјی :äå ÝÇÑÓی æÇÒ ÔÇåäÇãå åÑ ی ÈÎæÇی åÓÊ...ÂÒÇÏ ÂÒÇÏی....ÈÑÇی Êæ äæÔÊä ÂÒÇÏی åã ÓÎÊ ÇÓÊ æä ÇÒ Çæáیä ÑæÒ ÊæáÏÊ æÌæÏÊ ÑÇ Èå åی ãی یÑäÏ æ ÇÓãÊ Ñǘå äÔÇäی ÇÒ ÊæÓÊ ÈÑ Ñæی ãیÒ åÇی ÓÊ ÓÊ æä ÊیÑ ÎáÇÕی ÈÑ یÔÇäیÊ ãی ÒääÏ æÂÒÇÏی äÛãå Çی ÇÓÊ ˜å ÔäیÏäÔ ÈÑÇی Êæ ÌÑãی ÇÓÊ äÇÈÎÔæÏäی æÂÒÇÏی ÊäåÇ ÈÒÇی Êæ ÏÑ ÐیÑÔ æ ÊÍãá åÑ Çäå ÎæÇÓÊå ی ÏáÊ äیÓÊ ãی ÈÇÔÏ ˜ÇÑãäÏÇä ËÈÊ ÇÍæÇá æÈÏ ÇÍæÇá ÓȘ ÇÎáÇÞ ãËá ÇÏÇÑå ÔÇä ÇÍæÇá ÛÑیÈی ÏÇÑäÏ åãå ÔÇä ÇÒ ÒæÑ æیی æ Èی ÊæÌåی æÚÏã Ïј æÖÚیÊ æÔÑÇیØ ÎÕæÕیÇÊ ÝÑåäی ÇÓÊÇä ÇÒ Óæی ãÑ˜Ò Èå ÙÇåÑ äÇáیÏå æÇÔ˜ ÊãÓÇÍ ãی ÑیÒääÏ ÇÍæÇáÔÇä ãËá ÇÏÇÑå ÔÇä ÇÓÊ ÝÞØ ÈÇ ÇÎÊáÇÝ ÈÏæä ËÈÊ ÈÑÇیÔÇä .Èی ËÈÊ ÇÓÊ æä ÓÇÏå Èی ÇØáÇÚ æÈی ÇãÇä æÈی ÇäÏیÔå ÇäÏ ÎæÏ ÔیÑیäی Èå ÇÑÈÇÈÇäÔÇä æÒÈÇä ÑÈی Èå ÏæÓÊÇä Èی ÍæÕáی æÇÎãæیی æÇÙåÇÑÚÌÒ ÏÑ ÞÈÇá ÎáÞ æãØÇáÈÇÊ ÞÇäæäی ÂäÇä æÇیÌÇÏ یÇÓ æ ÓѐÑÏÇäی æÏá ÓÑÏی ãÑÏã æ˜ã˜ Èå ÓÊÑÔ äÇÑÖÇیÊی Úãæãی.ÇیäÇä äÇ ÂÇåÇäå ÏÑ ÇÊÇÞåÇی ÏÑ ÈÓÊå ÈÇÓÑæÑی ÈÑ ÎæÇÓÊå ÇÒ ÓÑ äǐÇåی ÈÑ ÇáیäÇÓیæä ÝÑåäی ÎæیÔ ÞåÞå Çی ãÓÊÇäå ÓÑ ãی ÏåäÏ æ ÈÑ ãÇÏå ی 20ËÈÊ ÇÍæÇá ˜å äæÔÊå Çی ÎÔ˜ ÌåÊ ÍãÇیÊ ÇÒ ÍÞæÞ ãÏäی ãÑÏã ÇÓÊ Èå ÏیÏå Çی ÊÍÞیÑ ãی äÑäÏ ÑÇ ˜å ÞÇäæä ÏÑ Çیä ããá˜Ê ÈÑÇی ÊÍãیá æ ÊÍãیÞ æÓáØå ی ÎáÞ ÊÍáیá æÊÚÈیÑ æÊÝÓیÑ ãیÔæÏ ÞÇäæä ãÇ åã ÞÇäæä ÇãÇäÊÏÇÑی äیÓÊ æÈÑÇی ÍãÇیÊ ÂÒÇÏی æÝÑÒÇäی ÇÒ ÏیϐÇå ÔÎÕی ãÌÑیÇä ÈÑ ÎáÞ ÇÌÑÇ ãی ÑÏÏ.ÞÇäæä ÍãÇÞÊ æÊÍÑیÝ æÊÓ˜یä æÊÚÈیÑ ÎæÇÈåÇی ÂÔÝÊå ی ÎáÞ ÇÓÊ Çیä äæÔÊå åã ÇÍæÇá åÒÇÑÇä æãیáیæäåÇ ÇäÓÇä ÂÒÇÏå Èی ËÈÊ ÔÏå Çی ÇÓÊ ˜å ËÈÊ ÇÍæÇá ÑÇ ËÈÊ ÂÑÇÆ ÞÇäæä ÑیÒÇä æ ÇÍæÇá Èی ËÈÊ ÔÏå Çä æãæÌ ÓæÇÑÇä ÑæÒãÑå ãÏÇÑæÂÊÔ ÈیÇÑÇä ãÚјå ی Èی åáæÇä æÈی ÑÛیÈ ãÓÎ ÔϐÇä ÌÒیÑå ی ÛیÑ ÞÇÈá Ó˜æäÊ æ˜æå ی Èی áǘ æÈä ÈÓÊ Èی Óیã ÎØæØ ÈÑیÏå Çی ÊäåÇ ÑÇ ã͘æã ÔÑÇیØی ãی ÏÇäÏ ˜å äÞÔ ÏÔãäÇä ãáÊ ÎæیÔ ÑÇ ÏÑ ÕÍäå ی ÊÇÑی˜ ÈÏæä äæÑæÈی ÍÖæÑ ÊãÇÔÇÑ ÊÆÇÊÑ

(˜ãÏی Ïá ÂÑÊå) ÈÇ äÇÊæÇäی ÎæیÔ ÏÑ äåÇیÊ Èی åäÑی äÇÔیÇäå ÈÇÒی ãی ˜ääÏ.

دلی بهلول

بيرينجي پرده :صحنه بير بويوك سنتي بازاردربهلول آغاجي آت ائلييب مينيب ،بير نچه نفرده اونونلا قاچير .بير طرفدن ده خليفه هارون الرشيد آداملاريلا برابر گلير بيردن بهلول خليفه ني گورن كيمي دايانير آغاجي آتير يئره و وورماغا باشلير .

بهلول : سنه من دئمه ميشم يئريني تاني ، آياغيني يورغانيندان  آرتيق چيخارتما........

بهلولون يولداشلاريندان بيري: آي بهلول ، ييغيش خليفه مسجده گئدير ، قالخ اونون يولوندان ....

بهلول : آخي بئله روزگار اولار  منيم آتيم آجيندان قورويوب آغاج اولور خليفه نين آتلاري سارايين اوتلاقلاريندا .....قالخ حيوان سنده        خالقا باخ اوتانما ، سنين احوالاتين اونلارين احوالاتيلا ائله بير گلر . آخي بوراباخ سنده اونلار كيمي اكيب بيچيرسن ،آغير وئرگي    وئريرسن ،حسرت يييرسن......يوخ سن گره ك حسرت يئمييه سن .شادليقينا شيللاق آتيرسان ...قشوولانما ...من خليفه دئييلم كي سنده وزير اولاسان. سنينله منيم زيغيميز كوپوكلو سودان يوغرولوب .

وزير :  قوربان آبدال بهلولون آتي اولوب ،قالخمير،اونابير كيسه پول وئر اوت آلسين آتينا وئرسين  بلكه آتي ديريلسين .(هامي گولور)

خليفه  : آي بهلول نه اولوب نييه بئله غضبلي آتيين وورورسان؟

بهلول : قوربان رعيت آجليقيندان قودروب بس منيم آتيم نييه گره ك اونلاردان درس آلسين . باخ بو حيوان درس آلاندير بير ياخشي حيواندان درس آلسين ....گل بو بيزيم وزير  ..قشوولانسادا اونون كيمي ادبلي قشوولانسين ،باخ بو آتلار بونا باخير پيس اويره نير . توتاق كي بوگون خليفه خالقا خوش باخير آهي اوندا بس يازيق وزير نئيله سين ، سارايين باشقا بالا ييغيشان ميلچكلري نئيله سين ؟واي من نه دانيشديم ؟..ايندي ميلچكلرين ملكه سي گليب منيم ديليمي بوينومدان چيخاردار .

ملكه :دلي بهلول نئجه سن سنه بير ياخشي قيز تاپاق ؟

بهلول : آخي بورا باخ گوروم قيز ، قيز اولسا نييه ملكه اولوب ساريدا وزير وكيلين گويلون گورور يا منيم كيمي بوش بئيين خليفه يه بئل باغلير كي آغليم گوبه ييمدن آشاغي ايشلير ؟

ملكه : دوغرودان دا ديوانه سن سنين آغلين اولسايدي .....

بهلول : دوغرودور ...اولسايدي ...آمما نئيلييم ...منده ايستيرديم سارايين باش وزيري اولوم ..و سنين كيمي ملكه يه .....

خليفه  : كس سسيني آلچاقين بيري سي آلچاق ...سن آخير بوينو منيم غضب قيلينجيما باغيشليياجاقسان .

بهلول : منيم بوينوم ائله بير آرمود ساپي دير قوربان. گورورم خليفه يه ايپ لازيمدير چونكي رعيتين هاميسي خليفه نين دولتيندن ، آجلاريندان ،منيم كيمي ، خليفه يه ايپ حاضيرلاييرلار داها قيلينجا نه گره كدير وئرگيلري چوخارتماقلا ايپلر هاميسي قيريلماقدادير .(بير آريق كيشي خالقين ايچيندن سسله نير )

كيشي : يا اميرالمومنين ، اوشاقلاريم آجدير ، آرواديم خسته دير ،داوا درمان لازيمدير ،كومك ائيله بلكه...

وزير : سارساق سن هميشه ديله نيرسن بو سنين كوهنه كسبيندير ..ايتيل .(اونو وورور)

بهلول : (كيشي نين بوينوندان ياپيشير) بس هاني سنسن بويوندوروغون ؟مگر خليفه نين گوستريشيله ، وزير  سيزي داغلييب ناللامييب ؟ گئت قاريش ناخيرا ناخيرچينين واختيني توتما .

خليفه : ديوانه من گره ك سنين آغزيني باغلييام ، قيفيللييام .

بهلول : آللاه خليفه نين سايه سين بيزم باشيميزدان كسمه سين، نييه كي اوندا بولودلار ياغار ياغيشي سئل اولوب بيزي آپارار .

وزير : سن نه هورورسن ، آغزيني آچيبسان قارانليقا .

بهلول : ايشيقي سوندوروبسوز دا ، چكيلين قوي آيدينليقا هوروم .يوخ هورمگه ايمكان يوخ ..ايت اليندن سوموك گميرمك اولمور .(بهلولولون دليلري هورمه يه باشلير و ملكه نين دوورون آليرلار )

ملكه : ايتيلين نه ايستيسيز ؟

خليفه : كسين سسيزي نه آلچاق يونگول ايشلر گوروسوز . بو دلي دن بوندان آرتيق اويره نمزسيزكي .

بهلول : قاييدين منيم دوسلاريم او سورونون چوبانينين ديشلري چوخ بركدير ايتلري دورون آليب سيزه بير شيء قالماز ، قاچين اوزاقلاشين .

خليفه : ايتيلين سارساقلار،آبداللار..(بو حالدا بير قادين يامان احوالاتلا، آغلار ،اؤزونو خليفه نين آياقي آلتينا آتير و هونكورتو ايله آغلير )بو كيم ؟

وزير : قالخ اوزاقلاش بوردان .بو نه هاي كويدير ؟ اميرالمومنينين واختيني توتما .ابو حنيفه عاليمين مكتبيندن گوروش ائده جك .

خليفه : نه اولوب ؟ سنه نه ظولوم و فلاكت باش وئريب ؟

قادين :يا اميرالمومنين اليم اتييوه . يوخسول بير دول آروادام .اريم نئچه ايلدير عومرونو وئريب ....

خليفه : ياخشي بو بير درد دئييل كي علاجي اولميا.منيم حاكميتيمده قادينلاري قوروماق اوچون دينيميز ياخشي يوللار قويوب . سن گره ك بير مسلمانلا ائولنه سن .سنه يالنيز قالماق جاييز دئييل .استغفرالله .

وزير : (خليفه نين قولاغينا)اميرالمومنين ...قوربان ...آخي ....

خليفه : نه دانيشيرسان ؟اوجادان دانيش قوي ائشيديم .

بهلول: آدامسان ادبلي دانشيرسان؟سسين آت باشينا بركدن آنقير قوي ناخيردا سسين بيللنسين.

وزير : قوربان آخي بو قادين بير قوجا كافتار ، جامالدان يوخسول .توكولموش بير حالدا ،اوندان باشقا قوربان سيزين حرمخانه ده آخي يئر ...يوخدو بئله بير قادينا .

خليفه : منه يوخ كي ،من نئيليرم رعيتي ؟ شاهزاده قيزي دئييل كي باشدان ائله بير باشقاسيلا يولا سال .بيزيم عدالت ،مرحمتيميزي گوستر .

قادين : يا اميرالمونين منيم درديم باشقادير ، سيز نه سويليرسز ، اوجادان دانيشين .

بهلول : آي يازيق سن نيليرسن اوجادان دانيشماغي . سنه نه يارار ..سنين باشيندان او قده ر بو حاكمييتين توخماغي دييب كي آغلين باشيندا قالماييب ، پوكه ليب . و بونلاريندا ازلدن باشلاريندا آغيللاري يوخويدو كي باشا دوشسئنلر .

خليفه : اوزاقلاش ...گئت ائوينه . دئديم وزير هر شيءيي قايداسينا سالار .

وزير : ياخشي عبدالاحسانين اوچ آروادي وار بودا اوستونه ،اولسون دورد .نه اولاجاق . ياخشي ياديما دوشدو ، گئدرسن قاضينين يانينا و دييرسن سنله عبدالاحسانين كبينين كسسين .

بهلول : آي يازيق هاله سن اؤز احوالاتينا آغليرسان منده سنين بو چتين يولدان دوز مقصده چاتماغينا هئچ اينانيم يوخ .قويونو قوردا تاپشيرديلار .آي يازيق سن نه دييجه كسن قاضييا .كئچي جان هاييندادير ، قصاب پي آختارير سني گورن همي .....

قادين : اي يازيق جانيم منيم باشيمين بوتون بلالاري ائله قاضي دن دير .

وزير :سن بوش يئره سوسهلنيرسن . نئجه قاضي دن سنين شيكايتين اولا بيلر.

قادين : يا اميرالمومنين يارديمن ائله ائولادلاريم، كنديم ،محو اولوروق منيم قاضي دن شيكايتيم وار .او...

بهلول : قاضي نين گوزو خالقين يا ماليندادير يا ناموسوندا ، او نئجه .....

وزير : ديوانه وآبدال بهلول سن كس سسيني ، قوي آرا ساكيتلشسين گوره ك خالقين دردي ندير .؟

قادين : او منيم حياتيمي ايشيقين سوندوروب ، قارا گونلره ساليب ...واي تانريم بو نه بلادير .قاضي حامي اولماليدير نه سويقونچو.يا اميرالمومنين يارديم ائت ...

وزير : ايندي واخت يوخدور سونرا گليب سارايدا شو درديني سويلرسن .

بهلول : ائشيت اينانما ، كنديني بوش يئره آلداتما . آي يازيق آدامسيز.كيمسه سيز.

خليفه : آبدال بهلول سن يارديم ائله ،آتيني چاپدير اونون خاراباسينا باش وور آرتيق اسكيييني يولا ،سونرا .نه بليم بلكه آلمالييق ،يوخسا يارديم ائتملي ...نه بيليم .

بهلول : (آتيني وورور آياقلير)من سنه دئمه ميشم خليفه نين آتلارينا قيسقانجيليق ائلمه ، تويوق كيمي ياتيب يوخودا داري گورمه ، آخي سن هارا خليفه نين آتلاري هارا ..هله شيكايتده ائديرسن ...سن قانميرسان كي اورا سارايديرو اونلار خليفه ، وزير ،وكيل آتلاري .اونلاردان مگر آرتيق قالار سنده ييه سن ؟....... هله شيكايتده ائديرسن ؟ سنين نه حاققين خليفه نين قارشينا چيخماغا و كنديندن دانيشماغا ؟..........سن آجيندان اؤلمه ليسن .

خليفه : آز وور آتي ،يازيق دير دلي بهلول ...قاضييه شيكايت ائده ر ها .

بهلول : آنلاماز .اونون نه حاققي وار قاضي ني گورمه يه ؟ كنديني نه سانير بويوندوروغ آختارير ؟ بيلمم آمما يوخ اياقلاريني كسه رم ...گوزلرينه اوت سالا رام .

وزير : آخماقلاما كيشي ... سن نه سوسهلنيرسن ؟معركه قويوب خالقي باشينا ييغيرسان ؟بونلارين عوضينه گئت ابوحنيفه عاليمدن بير ،ايكي كليمه سوز اويره ن .

بهلول : آخي مني مكتبه قويماز ...او بويوك عاليم دير ...بير سيرادا باشيني سينديرميشام .

خليفه : من دييرم سني قبول ائده .

بهلول : ائله اولورسا من گئتملي اولدوم ...آتيم دور گئده ك ...آي يازيق او دليله نييه چارپيشاق ..(قادينا) قادين دئمه دين خليفه يه سنه نه ظولوم باش وئرميشدي ؟

قادين : قاضي منيم بير كوپه قيزيليمي يئييب .امانت وئرميشم خيانت ائديب .

خليفه بو ايشي منيم قاضيم گوروب ؟ قاضي خيانت ائديب ؟

وزير : تهمتدير ....يالاندير .قوربان بو بهتانلار قاضييه ياپيشماز ...

بهلول : دوغرودور ...يازيق قاضي بير كوپه قيزيلي تك يييه بيلمز مگر او آدام ييجي ييب او قده ر اشتهاسي اولا ؟....اوره يي پاسلانار...دوشونده قالار...بس سارايداكيلارين حاققي؟ ...

(آرادان بير غريبه كيشي(تاجير ) باغيرير چاره سيز حالدا قاضي ني آختارير)

تاجير : قاضي هاردادير ؟منه سويله يين .قوي مني بو تله ده ن چيخارتسين ، يا اميرالمومنين الله سيزين كولگه ني بيزيم باشيميزدان كسمه سين ...

بهلول : ائله كولگه ده قايبسان بو قده ر قيب قيرميزي قيزاريبسان ...يا قارني آچيقلارين ديليندن دانيشيرسان ؟ قارني آچيقلارا باخ گور نه قده ر كولگه ده قاليب رنگلري سولوبدور .

تاجير :اشي سن كيمسن ؟ دانيشماغا سوز تاپدين ،واخت تاپدين .

وزير قوربان سيز بويورون من بونلاري يولا ساللام (خليفه ايله ملكه گئديرلر)

تاجير : يارديم ائله يين قريبم .قريب دياردان گلميشم كيمسه م يوخدور .

بهلول: سنده خوش گلدين . قاريش سورويه .

تاجير : اشي سن نه دانيشيرسان ؟....من..كئچن ايل بير كاروانسرادا اوتراق ائله ديم .كاروانسراچي منه بير تويوق ،نئچه يومورتا حاضيرلادي .كاروانيميز يولا دوشدو كاروانساراچيني  تاپا بيلمه ديم كي پولون وئريم ...ايندي گلميشم اونلارين پاراسيني وئره م مندن مين دينار ايستير ..آخي بير تويوق ، نئچه پيشميش يومورتانين باهاسي بو قده راولارمي ؟

بهلول : آي يازيق بو اولكه ده هر نه باهادير يالنيز اينسان اوجوزدور،ايستير سن سنه چوخ اوجوز اينسانلار گوستريم ..بونلار هئچ ....واي منيم واختيم كئچدي ،من گره ك بونلاري يئرينه آپارام (بير كيسه جيبندن گوسترير) اينسانين نه قده ر يوكو آز اولسا او قده ر ياخشي دير.(قاچيب اتين مينير دوسلاريلا گئدير).

(هامي داغيلير يالنيز تاجيرله آغلار قادين قاليرلار)

تاجير : بس من باشيما نه داش ساليم بو قريب يئرده ؟

قادين :من ائوي ييخيلميش درديمي كيمه دئييم ؟(بير قوجا حجره سيندن آنلينين تريني سيله سيله اونلارا ساري گلير)

قوجا :آي يازيق سيز كيمدن يارديم ايستيرسيز؟....سيز دلي بهلولو گوردوز؟

قادين : هه  من گوردوم او يازيق بير دلي ،آوارا بيراينساندير ...ائوي ائشييي يوخ....

تاجير : ائله بو دونيادا دلي اولماساندا بو آغير دوروملار آدامي دلي ائده ر .

قوجا : سيزين دردينيزين چاره سي اوندادير ....سيز اونو گورمه لي سيز .

تاجير : دليدن بيز نه اومود گوزلييك ؟

قادين : من اونون آديني ائشيتميشم .من گئتديم بلكه بير چاره ....(چيخير)

تاجير : (اونون داليجا چيخير )دايان منده گليم ...منه ده بهلولون ائويني گوستر.....

 

 

                                        (  ايكينجي پرده )

خليفه نين ساراييدير ، خليفه هارون الرشيد اوتوروب و ايكي نديمه سي اونون باشي اوسته اونو يئلليرلر، خليفه هوسله خديجه آدلي نديمه سينه باخير، خديجه آرالانير و منيره ني قاپي آغزيندا گورور گئدير اونون يانينا.

خليفه : آي قيز بوينومو اوو ، يامان يورولموشام . بو خالقين ايشي عذابي نه زامان مندن ال گوتوره جك ؟

خديجه : (ياواشجا منيره يه )او زامان كي سن اؤله سن اونلارين عذابلاري سندن آسيليدير .

منيره :(ياواشجا)آخي سنين واختين وارخالقادايئتيشه سن ؟(بو حالدا وزير گلير و نديمه لر اونا باش ايير ) ياخشي گلدين وزير اميرالمومنين يورولوب بير آز ايلنمك ايستير .

وزير : ياخشي ،مگر من دلخه يم .(خليفه يه احترام ائدير )

خليفه :وزير دوروم نئجه دير ؟ خالقين ايشي نه يئرده ؟

وزير : قوربان بويوردوغوز كيمي وئرگيلري چوخالتديق ، سارايين تزييناتي اوچون خزانه دن پول گوتووب سارايي سيز سئون كيمي بزه ديك . شيكايت ائدنلري ، حاقلي اولانلاري حاقلارينا يئتيرديك ، هامي راضيدير ، هامي اميرالمومنينين جانينا دوعا ائديرلر اؤزلريني سيزين حاكمييتده ياشاماقلا خوشبخت سانيرلار .

خليفه : وزير او قادين نه اولدو ؟ اونون درديني ائشيددين ؟ اونا بير يولداش تاپدين ؟

وزير : قوزبان ائله بيل كي سايه نيزده ميليونلار اينسان ياشايير. سيزين پارلاق حاكيمييتيزين ايشيقيندان كيمسه قارانليقدا قالماز .

خليفه : ياخشي ، بيزيم دلي آبدال بهلولوموز هاردادير ، چاغيرين بير بيزي گولدورسون .

وزير : قوربان اذن وئرين بهلول بورا گلمه سين اونون باشي قالاباليق دير خالقين ايچينده خالقا ايلنجه قورور خالقي گولدورور ،آغلين لاپ الدن وئريب گورمه دين خالقين ايچينده نه سوزلر دلانيشيردي ؟بيزي لاپ بي آبير ائديردي ، آنلامير نه دانيشير ،آغدان قارادان آغزينا نه گلير دانيشير .ائله بيل ناخيرا غريبه حيوان دوشوب اونا بونا بورنوز آتير .

منيره : وزير بو سارايدا بيزده ايلنمك ايستيريك ياخشي اولار بهلولو چاغيراسان .

خديجه : (ياواشجا) ياخشي اولاربونلاري بي آبيرائده ر.اوايله كيشي لييه لاييقدير،بهلول سئوملي اينساندير.

خليفه : ( شراب ايچير و سر  خوش حالدا ) بهلولون سوسهليغينين ساغليغينا  ، گل منيم گوزل منيره م ...گل او گوزل گوزلرينله شيرين سوزلرينله ،جيران باخيشلارينلا ، غنچه دوداقلارينلا مني سئويندير ، يانيمدان اوزاقلاشما . منم آيريليقا طاقتيم يوخدو... گل ..گل ...گل مني باغرينا باس (سرخوش حالدا آز قالير ييخيلا كي وزير اون توتوب اوتوتماغا چاليشير ) 

وزير : آماندير اميرالمومنين اوزونه گل ، اوتور هر نه ايسترسن حاضيردير ....

خليفه : بير دايان گوروم بس منيم باشقا سئوگيلي لريم هارداديرلار . چاغير ...چاغير گلسينلر .(نديمه لر چيخير لار خديجه ايستير چيخا خليفه اونو چاغيرير) گئتمه ...سن گئتمه ماراليم جيران كيمي بوينو اييب باخما ياخين گل ماراليم ..گل مني دينله ...گل مني آرام ائت قوللاريين سال بوينوما سنين قوينوندا دينجلمك منه نئشه وئرير . سئوينج وئرير ...گل ...گل (گوزلريني باغلير )گل ......بو نه ......اولميا من......واي من اوچورام ......گوللري وئر منه ...سن اؤزون گولسن .....گئتمه ....منيده آپار منيم ماراليم ......دايان منده گليم ...

خديجه : دلقك ايستير گولمه يه ...بو كي اؤزو دلقكدير ...گور كيم بو خالقا حاكيم دير ..تانريا آمان .

منيره : بس نئجه ، خليفه نين دلقك ليقي مين ده نه بهلولا ده ير ....بو ياخشي دلقكدير .

وزير : سيزه دئمه ميشديم يمن اوزومونون شرابيني اونا وئرمه يين بلكه اونون قوناغي اولاردي . گوتورون اوداسينا ايستراحت ائتسين (اؤزو شرابي ايچير ) ان اعلا.....دوغروداندا جنتي گوزه گوسترير . باخ ايچه سن بئله بير شراب بوتون دونياني اونوداسان ....بير آن سرخوش ياشاماق بيرعومرقورخودا يالتاقليقدا ياشاماقا ده ير .

منيره : آي بالام بو سارايين ساغلام آدامي دا وارمي ؟                                                            

خديجه : بيري بايلدي ياتدي ..گل بويول بونو آپار ، ايشيميز اولوب سرخوش داشيماق ...واي او ميللتين حالينا  كي بئله حوكمدارلاري وار  بئله ميللت ..(قاضي داخل اولور ، وزير سرخوش حالدا قيزلارا هجوم ائدير ،قيزلار قاچيرلار).

قاضي : منيم دوستوم سنه نه اولوب ؟نييه بئله پريشان سان ؟ دايان .......

وزير : آي يازيق هوشيارليقدا نه وار؟ گوريدين سحر تئزذه سنين دالينجا نه لر دانيشيرديلار ؟ هر كيمي دينديريردين سني پيسليردي ...سنين چيركين عمللريندن دانيشيردي .

قاضي : بو نه سوزدور وزير من بو حاكيمييتين قاضي سيام سيز نه دن اذن وئريرسيز كي مني پيسلييه لر مني بي آبير ائده لر ..بس دئييل بهلولون طعنه لري ...بس دئييل قوجا كافتار قادينين تهمتي ؟

وزير : اميرالمومنين خسته دير يمن شرابي اونو سيراب ائديب اوداسيندا اولاراق ايندي جنتده بير قوش كيمي اوچماقدادير  .... منده ائله اولماق ايستيرم ..باخ ..بودا دلي بهلولون بوش سوزلرينين آجي طعنه لرينين ساغليغينا ( شرابي ايچير ) .

قاضي : اوزاق دور گوروم بير، نه دن خالقي ييغيب سيز باشيزا مني بي آبير ائديرسيز ؟

وزير : آبير ...آبير بير ائله سنده ايكينجي سي ده قالسا منده  ......آبير نه دير ؟...گل ...گل اوچاق باغداددان موغان چوللرينه اوردان اوچاق قاراباغ يايلاقلارينا  گل مني يالنيز بوراخما.گل منه قوشول ...

گور نه گوزل صفالي باغلاري وار اوجا داغلاري وار .

قاضي : وزير ، آييل اؤزونه گل آييبدير ..ياخشي دئييل خليفه نين سارايندا سرخوش دولاشماق ، خليفه بيلسه ......

وزير : نگران اولماخليفه نين حالي مندن ياخشي دئييل ،اودا اوچماقداديرافسوس كي سنه او جنت ميوه سي ، يمن شرابيندان قالمادي ..نئيله مك گوناه اؤزونده دير تئز گلسيدين منيم يول بيراولاردين سفره چيخاردين  خليفه نين حرمخانه سينين قيزلاريندان گتير بير خوش اولاق .

قاضي : جناب وزير بو نه سوزذور دانيشيرسان؟....دوغرودان سن آغليني الدن وئريبسن ....

وزير : نه اولار بو دونيادا بيزده بير خليفه وزيري اولماقلا هليفه نين ميوه لريندن اوغورلوياق ..نئجه دير سنين خوشونا گلمير ؟.. اولميا ايستيرسن داناسن خديجه نين سئومه گيني ؟

قاضي : اونون آديني چكمه ....مني بو سارايا چكن يالنيز اودور ..حاضيرام دونيادا هر نه ييم وار وئرم اونا .....افسوس كي او هئچ منه اؤز وئرمير .

وزير : خديجه ....او يامان آفتدير . دوشن جانا ، روحا اوت سالير .آمما يوخ من بو سارايدا خليفه سئچن ميوه لردن سرخوش اولامام ....من قورخورام ....وزيرليكدن دؤشمكدن ...خليفه نين غضبيندن ...عاييله مين محو اولماسيندان .خليفه چوخ كينلي بير اينساندير .اونا اينسان دئمك اولارمي ؟

قاضي : دوغرودور ..گومه دين آل برمك احوالاتيني ؟ ...برمكين دارا چكيلمه سيني ؟

(خديجه گيزلي ايچري گيرير و خليفه نين تختينين يانيندان يايليغين گوتورور ، چيخماق ايستير كي وزير اونو گورورو سر خوش بيرحالدا اونو سوزور )

وزير : من جنتده يم ..بودا ملك ..گئتمه مني ده اؤزونله آپار....مني يالقوز قويما  آماندير ...دايان...

قاضي : قورخ خليفه نين غضبيندن ...سن نه دانيشيرسان ...جنت نه دير .ملك كيمدير ؟...بو خديجه دير .

خديجه : قاضي بو معركه ني سن قورموسان ؟ يوخسا معركه ييغماق ايستيرسن ؟

قاضي : آماندير وزير قالخ بوراني ترك ائده ك ....

خديجه : آمان .زاماني آز قالير، خليفه نين اويانماق واختي دير ....معركه بئله يئريسه اينانين هر شي كوتو اولاجاق ....حرمخانه نين قيزلاري نه زامان دير سيزي سوزورلر .. اگر بيري سيزين دانيشيغيزي  خبر وئرسه اؤزوز ياخشي بيليرسيز سونو نه اولار .

قاضي : خديجه ، منيم ملييم نه اولور بير آز دايان ...منه يارديم ائت بونو بوردان گوتوره ك.

وزير : مني يوخ اؤزونو سارايدان آييرسين ..داها سن گلدين بونون گئتمگي قالدي آللاها ...مني نه تئز بوراخدين .سني گوردويو زامان اسكي دوستونو انوددو .

قاضي : جناب وزير بو نه سوزدور ؟ من سيزه خاطيرخانيمدان يارديم ايستيرم

وزير : او ملكي آلداتما .. منه سويله ديين سوزلردن سوز آچ ، منده او قده ر سر خوش دئييلديم كي ائشيتمييم ...سن اونو ..او ملكي ..بو سارايين جيرانيني ..

قاضي : بس  سن ؟..ائله مي؟...ائشيددين مي ؟

خديجه : قاضي اونو اوزاخلات يوخسا خليفه نين آتش غضبي بيزيده يانديرار  .

قاضي : اينان ملييم . منده آيريلماق ايسته مير م .....افسوس كي يانان شعله نين پروانه سي لادير ...سني گورنده......ديلي باغلانير ...بيرده آخي من بو مقامدا سندن سوز آچماغا جسارتيم يوخدور... جسارتيم اولسايدي سويلرديم ..بوتون وجودوملا سني ....

وزير : ديلين باغلانماسين ، سويلسنده ديليني كوكوندن قوپارديب لال ائدرلر . سنين نه حاقين ، نه گوجون ،نه جسارتين اولا بيلر ....چونكي سن ويله ديين سوزدن قان قوخوسو گلير ...

خدجه : اوزاقلاشين ،من گره ك خليفه نين يانينا گئده م ..اونون ايندي واختي دير كي اويانسين من اولماسام....(چيخير ).

قاضي : بس من ...من آخي خديجه سيز ياشييا بيلمرم .

وزير : ائله بيل سنين باشين بدنه آغيرليق ائدير ..يازيق ، سن خليفه ني تانيميرسان بو سوزلري آغزيوا گتيريرسن ؟....آل برمكين احوالاتيني يادا سالاندا بوتون دونيا اينسانين گوزلرينده قارالير اوندا فالميش سئوگي ، سئويلمك .

قاضي : اونون كيمي ملكي من نئجه اونودوم ... گورمه دين نئجه باخيردي ..نه حسرتله بيزه يالواريردي كي گئده ك آماندا قالاق .

وزير : آي يازيق بيلسيدين كي خديجه كيمي سئوير اونداكنديني سارايدا اودا چكردين .

قاضي : كيمي سئوير ....سويله گوروم ...او يالنيز خليفه نين سارايندا بير نديمه دير ...خليفه ده اونا ياخينلاشمايير ...او يالنيز مني ....گره ك مني سئوه ...

وزير : گره ك ...آي يازيق بورانين هر خبري منيم يانيمدادير ...بوش يئره وزير اولماميشام كي ..سارايين ايچ ديشيندن خبريم وار ...خليفه نين سير يولداشيام .

قاضي : (وزيرين ياخاسيندان ياپيشير) سن يالان دئييرسن . ايستيرسن من اوندان اوزاخلاشام ، سن منه دوست سان يوخسا دوشمن ؟آخي بوتون ايشلرده بير اولوب بير ايشليرديك .نئجه اولار سن مني خليفه يه ساتاسان ؟

وزير : دوستوم من سني ايستيرم و اونا خاطير خديجه دن اوزاقلاشماغيني صلاح گورورم ....اونون بير باشي وار مين سئوداسي ...بيرينجي سي اونو خليفه نين سارايندان چيخارتماق ان چتين ايشدير ،ايكينجي سي اونون گره ك سنه گويلو اولا كي هئچ ظن ائتميرم  .

قاضي : مني آلداتمااومني سئومليدير،من بوخليفه نين بويوك قاضي سييام.سارايين بويوك شخصيتلريندنم كي خليفه منه اينانير ..او مندن باشقا كيمي سئوه بيلر ؟

وزير : اوبير گئنج قيزدير اولا بيلير كي سندن باشقالاريلادا سئويشسين ، من سارايدا كيمسه يي گورمه ميشم

قاضي : سارايدان اوزاق هر كيم اولورسا اولسون دوستاقا سالارام ، اؤلدوررم ،اونا عشقين ايضاح ائدني محو ائلرم ..خديجخ يالنيز منيم دير آغيللييام ،پوللويام ،دولتلييم .قدرتيم وار...

وزير : او بونلاردان قاچير بلكه دلي ، آغيلسيز ،پولسوز سئوير

قاضي : آبدالدير ....يوخ او آغيللي دير بئله ايش گورمز مندن باشقا كيمسه ني سئومه يه حاققي يوخدور .

وزير : عشق .حاق . ناحاق .سئومك.سئومه مك .بونلارين سن نجور بير يئره ييغدين ..بونلار بير يئره سيغارمي ؟

                            سويله ديلرليلي دن باشقا ،دلي مجنون ،سن

                          گوزللر گوروب دينله يييب هئچ مي سئويرسن ؟

  دئدي:

                         ليلي دن آلميش بو كونول آتش عشقي

                        يانديريب سوندورن اولسا دلي كونلو

                        دييرم بيرده گلسين ده گورونسون بيزه ليلي

قاضي : يانيرام هئي مجنون تك بيلن يوخ اويله مي ؟  بس كيمدير او رقيب ؟  مني عشقيمدن اوزاق سالان .كونلومو ويران ائدن ؟سن منيم دوستوم سان ...سويله تانريا باخ مني دهشتده بوراخما. اينتظار آغاجلارينا باغلاييب آغلاتما .

وزير : نه تئز اؤزوندن گئتدين بوندان قاباق كسيب بيچيردين ....سويله گوروم بس نه اولدو ........طاقتين قالمادي؟ سويلسم قورخورام اينانميياسان ، گوله سن  ، مني تحقير ائده سن ،..سويلرم يالنيز خليفه بيلمسين.

قاضي : بوراخ بو سوزلري منه اينان .هئچ بير كسه سويله مم . كونلومده باسديررام .

وزير : دلي ديوانه بهلول دير اونون سئودييي ....

قاضي : كيم ؟ دلي بهلول ؟

وزير : اونون جسارتين ،آغلين و بيليمين سئوير .

قاضي : بهلول .ديوانه بهلول . آخي اودا سئويب سئويلمك آنلارمي ؟.

وزير : اونون خالقين ايچينده حورمتي چوخدور .خليفه نين اونو محو ائتمه يه جسارتي يوخدور . اوندان قورخماق گره ك دير .

قاضي :  اولا بيلمز من بونو خليفه يه دئملييم ، خليفه ني بو ايشه قارشي دورماغا ...

وزير : بوراخ .سن منه سوز وئردين .منه رحم ائله بيز دوستوق خليفه بيلسه هامي ميز محو اولاريق .اونجه دن بيزيم باشيميزي وورارر

قاضي : بس من نئيلييم .....

خديجه  (گلير اونلاري گورور .و اونون داليجا بير پينه چي ايچري گيرير ):قالخين ،خليفه گلير،حرمخانه نين قادينلاريلا گوروشه جه ك .گئدين بوردان تئز اولون .

پينه چي : منده خليفه ني گورمك ايستيرم  ، منه يارديم ائتمه ليدير (ياپيشير قاضي نين ايافلاريندان و اونا يالوارير ) منه يارديم ائت ،آروادم مني ائودن چيخارديب .قاضييه گئتمك ايستير قاضي ني...

وزير : قالخ سني ده قاضي ياخشي تانير ...ائله بيل سنده بو آييله ده سن .

قاضي : ال چك گوروم ، سن كيمسن ...ايشلرين هاميسي ... او بهلولدادير اونو گوروم محو اولسون .بوراخ ياخشي آختارسان آرواديني بوردا تاپارسان ....

خديجه : تئز اولون ...خليفه ..تئز اولون ..(گئدير )....

پينه چي : بوردا ...سارايدا... خليفه ...سنين اياقلارينا قوربان اولوم (وزير و قاضي چيخير)قوربان بس منيم ائويم ...من او ائوي قازانميشام ايندي آرواديم مني ائشييه آتير...ائوه قويمور ...يوخ . خليفه ده ن چيراغ يانمير .بلكه ده دوغرودان خليفه اونو سارايينا گتيريب .ائله اولسا جان قورخوسو وار ....(قاچير).

                   ~~~~~~~ اوچونجو پرده ~~~~~~~

                                        بيرينجي شكيل

كاروانسرادير جاماعات ييغيشيب ،كاروانسراچيلا بير نفر تاجير سوزله شيرلر

تاجير : اشي آخي نئجه بير پيشميش تويوقلا، دورد يومورتا اولور مين دينار ؟ آي جاماعات بير سيز قيضاوت ائدين بئله ايش اولارمي ؟

بيرينجي نفر : نه اولوب هاي كوي ساليبسيز ؟

ايكينجن نفر: اشي وئر پولونو هاي كوي ياتيرتدا نه باش آغيريسي وئريرسيز؟

اوچونجو نفر : اشي بير يئمه يين پولو نئدير كي ...

كاروانسراچي : آي جاماعات قولاق آسين ....بو كيشي تاجيردير ...

بيرينجي نفر : منده دئديم ديلنچي دير وئرمير ،اشي چيخارت پولو وئر ده .

كاروانسراچي: كئچن ايل گليب بوردا يئييب ايچيب پول وئرمه ميش گئديب .

ايكينجي نفر : تاجير جاماعات ائله بئله اولار ،يئمگي ياخشي ، آلماقي ياخشي پول وئرمگي چوخ زور اولار .كيشي خالقين پولونو وئرده بونا دا تاماح ساليرسان .

تاجير : بير سن نه دئييرسن ...من بونو دوز پولونو وئرمك ايستيرم آمما بو ...

كاروانسراچي :بير ايلدن سونرا  منه بير تويوق ،دورد يومورتانين پولون وئرير آخي بو عدالت دير ..هه؟

بيرينجي نفر : كيشي به سن نه ايستيرسن سنين حاققين بير تويوخ ، دورد يومورتا ديردا .

اوچونجو نفر : دوغردوردا كيشي سن بوش يئره هاي كوي ساليبسان .

كاروانسراچي : آخي آي يازيقلار بس سيز بوراسيني دؤشؤنمورسؤز كي بو تويوق و يومورتالاري قالسايدي بير ايله قده ر منيم نه قده ر تويوق جوجه م ويومورتام اولاردي .؟هه؟....دؤشؤنموسؤز؟

ايكينجي نفر : دوغرو دئيير دا اشي سندن آرتيق ايسته مير كي بير ايلين تويوق يومورتاسيني ايستير ...سن وئرمليسن ..(گئدير)

بيرينجي نفر : حاخلي دير .هاميسيني قايتارماليسان

اوچونجو نفر : يازيق او حاقيني ايستيرده وئر مين ديناري قوي قال ياتسين .

تاجير : آي مسلمانلار بو نئجه حاقدير كي من باش قورتارا بيلميرم بو مملكتده بير شخص يوخدور عدالتله بو ايشه سون قويا ؟

اوچونجو نفر :ائله ايسه سن قاضيني گورمه ليسن ، اوداكي حاققين آليب سنين ايشينه باخار .

تاجير : نئجه كي حاققين آلار ،من قاضي گتيررم منيم حاققيمي آلا وئره و دوزقيضاوت ائيليه ...دايانين من قاضي گوروم .(گئدير )

كاروانسراچي : هر يئره كئتسن من حاقلي يام پولومو وئرمه ليسن .(هامي سوزونو تصديق ائديرلر).

                                              ايكينجي شكيل

بهلول كوچه ده گئدير .بير پينه چي كوچه باشيندا اوتوروب . بهلولون الينده بير كيسه . قوجانين يانينا يئتيرير و قوجا اونا باخير .

بهلول : آي كيشي بس سن گئجه ني آغاجدا ياتيبسان ؟قارقا كيمي نه تئزدن اويانيبسان ؟

قوجا : منيم آتام وصيت ائلييب كي گون جيخاندا ائودن چيخ گون باتاندا ائوه قاييت .

بهلول : چوخ ياخشي بس ياخشي ائولادسان آتانا....بو خرابه ده ن اوزاقدا اوتور ..بوردا يشين اولماسين .. (بهلول خارابانين ايچينه گيرير و قوجا اونو گيزلينجه سوزور ،بير كيشي كوچه باشيندان گورونور قوجا اونو گتيريب اوز يئرينده اوتوردور : عمي جان بوردا اوتور من بير ال سووا يئتيرم گليم .سن بوردان گوز قولاق اول.بهلول چيخير .قوجا گيرير ايچري و بير آزدان سونرا بير پول كيسه سيله چيخير و سئوينج حالدا گئدير .صحنه قارالير.

                                اوچونجو شكيل

بهلولون ائوي بير ساده ائودير .قاپي دويولور بهلول قاپيني آجير همان قاديندير كي بيرنجي پرده ده خليفه يه شيكايت ائدير دي ....

قادين : بهلول آماندير كومك ائله قاضي منيم سكه لريمي ييب قايتارمير ، باش اوسته تانري ،آشاغيدا گومانيم سنه گلير .

بهلول : نئجه ، نجور سنين سكه لرين قاضي الينه دوشوبدور ؟

قادين:بير كوپه قيزيل سكه م واريدي اريم ائولدن سورا قالميشدي ، ائويمي اونلا ياخشي دولانديريرديم ...اوغورواردان قورخودوم ...اؤزون بيليرسن كي بير دول آروادام بو شهرده تانريدان باشقا بير كيمسه م يوخدو ....بير امين آدام آختاريرديم ، قاضي ياديما دوشدو .آپاريب سكه لري اونون يانيندا امانت قويدوم ..

بهلول : ديلسيز آغيزسيز سيكه لري ، سن گور كيمه تاپشيريبسان ؟...آي يازيق او ايتي قويروغويلا يئيير ....بو سورويه ائله هارون الرشيد كيمي چوبان لازيمدير ، كندلرينه لايق چوبان تاپيبلار .

قادين : صاباحكي گون كي گئتديم سيكه لردن آليم ، قاضي منه بير كوپه بال وئردي .آخي من سيكه وئرميشديم يوخسا بال ؟

بهلول : سنين سيكه لرين بال اولموشدو اويله مي ؟....اشي نه قده ر دانيشيرسان .اؤزونو داغا داشا وورورسان . دلي اولوب آغزينا گلني بو حاكمييتين دانلاماسيندا  قابيرغاسينا وورورسان ، يئنه ده بو خالق آييلمير كي آييلمير .آخي من بيلميرم قاضي نه دير ؟...خالق يارديمجي سي ، عدالت قوران يا عدالت پوزان ؟آخي بيز اونلاردان عدالت اوموروق نه خيانت ،ظولم ،قولدورلوق  و اوغرولوق .

قادين :  دوغرودور ...ايندي من نئيلييم ،اؤزوم و اوشاقلاريم آج ،سوسوز قالميشيق .......    

بهلول : عيبي يوخدور .سن گئت ائوينه من آخشام سنه نئچه سكه امانت وئره رم .اوچ گوندن سورا من خليفه ساراييندااولاجاغام ، قاضيده اوردادير ،شكايتي گتير اورا .

(قادين سئوينج حالدا چيخا چيخا ):تانريدان سورا اومودوموز سنه دير بهلول .

(بهلول قاييدير صانديقين اوستونده اوتورور و اؤز اؤزونه ):آي ديوانه بهلول سن دلي سن يا سني دلي ائله ماق ايستيرلر .ائله معلومدور كي خالقين كوتو احوالاتي سني دلي ائله ماقا ساري آپارير ....قدريني خليفه يالنيز ،وزيرين ،قاضينين اؤزونو دانلاماقدا بيلير ...حرمخانه نين قادينلارينين يانيندا كنديسيني گوسترمكده و مني دلي فورموندا اله سالماقدا ...آي دلي ديوانه ، هر نه يه اولوبسان بويوك بهانه .تاپيليرسان ، ايتيرسن ، قاضي اولورسان ، خليفه اولورسان .ضابيط اولورسان ،عاشيق اولورسان .هاميسي يالنيز دلي پالتاريندا ...من دليه عاشيقليق نه ياراشير ...اودا كيمه ؟ خديجه يه ...والله خديجه گوزلدير .جاواندير آغيللي دير ...حرمخانه ....يوخ او حرمخانه قيزي دئييل او گوزل پري دير اونا بير جاوان گوزل آغيللي اوغلان لازيمدير ...من اونا لايق دئييلم ....من قوجايام ،دلييم ، آخي نه ييم وار ،دايم خالق ايچينده گولونج بير آدام ،خليفه .وزير . قاضي يانيندا بير دلي دوشمن.خالق ايچينده بيلمم حاقلي لارا دوست ، حاقسيزلارا دوشمن.(قاپي دويولور.بهلول قاپيني آچير .كاروانسراچيداكي تاجير داخيل اولورلار )

تاجير : آماندير بهلول دي.... بهلول ....

بهلول : ديوانه بهلول .ده قورخما .بو ديوانه يه نه سوزون وار ؟ايره لي گل ديوانه دن قورخما .

تاجير : من ديوانه يم من دلييم بير ايلدن سورا گلميشم كاروانسراچينين پولونو وئرم ...من هارا بورا هارا ..بير ايلدن سورا ...

بهلول : نه اويون گليب باشينا بو اويونباز مملكتده ....ساغلام ميلتين ساغ حاكيمي اولار اما يازيقلار اولسون بيزه كي قورويا بيلميريق كنديميزي . هار حيوانلار كيمي بير بيريميزه آغيز آتيريق .حاكيمه قويروق بولاييريق .آياق آتدا سوروننلر اوستونده سارايدا شادليق ساليريق و كنديميزي اويونجاق ائديب اونلاري گولدوروروق ....والله بو كوتو دورومدان دلي اولمويان آغيلسيزدير .

تاجير : بهلول منه زور دييللر كئچن ايل من كاروانسارادا بير شام يئميشم مندن مين دينار ايستيرلر .

بهلول: اوچ گوندن سورا خليفه نين سارايينا گلين . قاضي اوردادير شكايتيزي حل ائده ر .

           ________________ دوردونجو شكيل _____________

(بهلول خرابه ده بير يئري قازير بيردن بوش كيسه چيخير .كيسه الينده چيخيب قوجايا باخا قوجاني  گورمور. قوجانين اوخوماخ سسي گلير بهلول سسه ساري ):نه اوخويورسان آ كيشي ائله قويروغونلا آشيق اويناديرسان

قوجا (صحنه داخيل اولارق):اللاها شوكور آرواد مني ائوه قويدو .باريشديق (اوخويور )

بهلول : آي عمي منيم بير قده ر پولوم وار .

قوجا : هاردادير اوغلوم ..ياخشي يئره قويموسان ؟

بهلول : بيلميرم قويموشام .حيتيمده گيزله تميشم ؛ايكي يوز دينار . يوز ده نه ده خليفه نين باغچاسيندا گيزلتميشم ايكي يوز اللي سيني ده بو خارابادا گيزلتميشم .من دئييرم هاميسيني ييغيم قويوم بير يئره  نئجه دير گتيره م قويام ائله بو خارابايا .اوندا اولار بئش يوز اللي .ياخشيدير ؟

قوجا : اوغلوم هارا قويوبسان دقيق گئت يئرلريني يوخلا .

بهلول : يوخلاسام ياخشي اولار ...آمما قوجا من گئديم ائله الاريدا گتيريم بوردا كيلارين يانيندا گيزلديم .هم ياخيندير . هم گوزومون قاباغيندادير . قوي من گئديم .

قوجا : ياخشي اولدو ...آي سكه لر جان سكه لر من سيزه قوربان اولوم

                          گتير بهلول سكه لري ، من آختاريم ، من بؤلؤم

سكه لري آپارديم ائوه آرواد قاپيني باغلاميشدي .قاپيني چالديم .آرواد حيرسله : كيمدير ؟ ينه سن تاپيلدين كور بايتار؟ نه ايستيرسن ؟ ال چك .آخي سندن ده آدام ياشييار ؟هئچ سنله آدام يئمك اوچون بير قابا ال اوزادارمي ؟قوجا كافتار .توكو توكولموش تولكو .ايلان كيمي ايلده اون سيرا قابيق وئريرسن آخي  سنله ياشاماق اولارمي ؟.....آي دونيا ..يوخ آي پارا پول .....زنگينليك ..قاپي داليندان سيكه ني سيلكه لديم .آي يازيق بهلول سكه لري دار گونونه ساخلاميشدي . ..آخي منيمده دار گونومويدو آرواد مني بينميردي .مني ائوه قويموردو ........سكه لرين سسي ائشيديلن كيمي قاپي آچيلدي ...قوجا كافتار ، توكو توكولموش تولكو آصلان اولدو ...آرواد مني بير كيشي كيمي قبول ائتدي .......سكه لرين سسي حيات سسي دير .......آخي آتالاريميز دئييب لر كيشنين جئبينين پولونو دييرلر اونا آدام حساب ائدرلر ............واي من او سكه لري اوردان گوتوردو بهلول گئديب اونلاري اوردا گورمسه  اوبيري سكه لري اورا قويماز ياخشي سي بودور كي گئديم سكه لري آرواددان آليم گتيريم قويوم اورا سونرا هامسيني بير يئرده گوتوررم  آروادي لاپ ياخشي سئوينديررم اوندا آرواددا منه ياخشي باخار ،پاپاغيمين حورمتيني ساخلار ، مني بوراخيب باشقاسينا كونول باغلاماز.هه تئز گئديم سكه لري گتيريم                                                

_______________بئشينجي شكيل _________________

بهلول كيسه الينده قوجانين قاپيسيندان كئچر كن ار،آروادين هاي كوي سسيني ائشيدير .رد اولان زامان قوجا و آرديجا پاپاغي صحنه يه آتيلير آروادقاپي قاباغيندا:من بيليرديم سنده او كيشيليك يوخ عاييله ساخلاماغا . سكه لري گتيريب منه گوستردين بيرده اليمدن آليب ييه سينه قايتاردين .

قوجا : آرواد اينان من دئييرديم چوخالار .چوخ ايستمك بيزي آز يئمكدن ده قويدو .

آرواد : ائوله سن ده بوردا دا سنين يئرين يوخدو يئري جهنم اول قوجا كافتار ، پاييز تولكوسو ، ايتيل گوزمدن .(پينه چي دوشور بهلولون داليجا و آرواد بركدن قاپي ني باغلير .صحنه قارالير .)

 

       ______________  آلتينجي شكيل   ________________

بير مجلل ائودير .قاضينين ائوي دير .قاضي سكه لره اوينور .بيردن نه يادينا دوشن كيمي دوشونور . بير حزين اوخوماق سسي گلير دوروب پنجره دن ائشييه باخيب قاييدير  سكه لري يئره آتيب .باشيني اللريله توتوب قاپيي قاباغيندا اوتورور .

قاضي :(سكه لره باخاركن )نييمه لازيم .خزانه م دولسون ...كونلوم سينيخ خسته دير . بوشدور ..كيمسه م يوخ منه سئوينج ئره ..نييمه لازيم سيز  ...سيزين پازلاديغينيز يالنيز گوزومو قاماشديرير ...ايستميرم يالنيز سيزينله ياشاماغي .منه سئوگيله ياشاماق ان اونملي حياتدير .آمما او سارساق بهلول قويسا ...او گوزل ملكي منيم اليمدن چيخارتماسا .اخي من بيلميرم سن اونون نيينه عاشيق اولوبسان خديجه .بيلميرم خليفه يه دئييم يا يوخ .دئسم بهلولو كي اودوره بيلمز اوندا ميلت ديير خلفه نه قده ر قورخاق دير كي بير دليدن قورخوب اوني اولدوروب .آمما خديجه نين اولدورمه سي اونون الينده سو ايچيم كيمي بير شيء دير يوخ دييمم .نئجه دير اؤزوم بهلولو اولدوروم .بير دليدير دا ...آمما يوخ ...او بيزيم هاميميزدان آغيللي دير هاميميزي سريير .خليفه ني چوبان وبيزلري اونون ايتلري سانير . گوزوموزون قاباغيندا جسارت ائديب بيزلري تحقير ائدير ...بلكه خديجه اونون جسارتني سئوير ...اوندا منده ائله دانيشارام ....آمما يوخ اوندا بو گوزل پاراق سكه لر اليمدن چيخار ..قاضي اولماق منه رويا اولار (قاپي چالينير ،تله سيك سكه لري ييغيشديرير ) كيمدير ؟

بهلول : ديوانه بهلول .آچماسان آتيملا دوواردان آشاجاغام .

قاضي :ياخشي گليب .ائله يئريدير كي باشين باتيرام سسين كسه م .كيمسه نين خبري اولماز .دييريق دلي دير قاليب چولده قورد قوش يييب .(بركدن )گلديم بهلول .(بهلول داخيل اولور )

بهلول : خليفه نين محترم قاضي سي نه حالدا؟ منيم بو آتيما بير آز سو وئريرسن ؟

قاضي : اشي سن الله بوراخ آغاجداندا آت اولار ؟ آغاجدا سو اوت يير .

بهلول : منده دييرم ..ايت اليندن سوموك گميرمك اولمورمنده آلا گوزلو ،قارا قاشلي ،ياللاري اوزون اوجا بويلو آت مينيم ،او بويدا آتدان يئكه خليفه ائششه دن كيچيك قاضي ده آت مينسين. تانريا خوش گئدرمي؟

قاضي : بهلول ،خديجه ،او گوزل ملكدن نه خبر؟

بهلول : منيم سنه ايشم دوشوبدور .دلي بهلول سنين قاپينا گليب ..

قاضي : سن مني محو ائليرسن  سن منيم حياتيمي بو ساراييمي باشيما اوچوردورسان .او گوزل ملكي مندن اوزاق ساليرسان .

بهلول : كيشي بير دايان گوروم من دليم يوخسا سن ؟ نه اؤزوندن چيخيرسان .او نه منه ياراشير .نه سنه .نه ده خليفه نين....

قاضي : منيم نييم يوخدور مني سئومسين سني سئوسين ؟                                                    

بهلول : بيز هاميميز دليييق .من،سن،خليفه...خليفه نين سارايي بير بويوك دلي خانادير . من جان قوروماق دليسيم ، سن يالتاقليق دلي سي و خليفه ده قدرت دلي سي .يازيق خديجه نئجه سئچسين بير طرفده سارايين شكوه و عظمتيني ، قاضي نين ابهتي ني بير طرفده ده كي يئر سيزيوردسيز دلي بهلولو.

قاضي : سن منيده محو ائديرسن اؤزونوده ،ال چك. سارايا اياق قويما قوي اودا اونودسون .

بهلول : اودا دلي دير . دلي اولماسايدي يا او دلي خانادان قاچاردي يا كنديسيني محو ائدردي .، آمما ائله باخيرام او اؤزونو محو ائدير هر گون سنين ،وزيرين ،خليفه نين يويولماميش اوزونو گورور .

قاضي : بهلول ال چك سارايدان . دئدين ايشين دوشوب منه اويله مي ؟

بهلول : دوغرودور ، قاضي اولماق ايستيرم .

قاضي : نئجه سن جسارت ائديرسن قاضي اولماق سوزونو منيم قارشيمدا ديله گتيريرسن ؟

بهلول : قورد آتيلماسين باشينا،دئميرم كي قاضي اولوم ...ائله بيل جين وورموش آداملارا اوخشاييرسان .. كيمسه سنين يئريني توتماق ايستمير كي بئله اؤزوندن چيخرسان . منه يالنيز قاضيليق درسي وئر .

قاضي : اوندا سن منه نه وئررسن ؟

بهلول: منيم نييم وار آي يازيق فاغير مسكين بير آدامام..دئيير سن كفن پولو من وئريم ؟

قاضي : اؤزون اؤله سن ...من سنه درس وئريم باشيما بلا آچاسان ؟

بهلول : بس اوندا خديجه ...

قاضي : كس سسيني  اونون آديني چكمه .آغزيني آچاندا ائله بيل آري يوواسينا چوپ اوزاديرسان آري كيمي آدامي چاليرسان .سنين ديلين ايلان كيمي دير ...

بهلول ك بس ائله سه گل معامله ائده ك ائشيدميشم ايكي دنه اوغلون وار هه، ائله دير مي ؟

قاضي : هه ..اونلارلا سنين نه كسب و كارين ؟

بهلول : هئچ .سن منه قاضيليق درسي وئر ،منده سنين اوغلانلارينا مكتبده درس وئريم . بوندان اونملي خديجه ده ن ال چكيم .

قاضي : راضييام .آمما دوغرودان خديجه دن ال چكيرسن يوخسا...

بهلول :سوز وئرديم ...من ازلدن اوندان ايشيم يوخدو يالنيز او .....

قاضي : يالنيز او منيمدي ....حاضيرام ...

بهلول : بيليرسن خليفه بيلسه .....

قاضي : سوز وئر كي خليفه يه ده دئمييسن .

بهلول : هه ..هه   ياخشي اولار ..آخشانم اوشاقلاري يوللا گلسين .بيرده او كوينه يي وئر منه پالتاريم يوخدو .(پالتاري آلير .گئدير )

قاضي : ان اعلا .داها بوندان ياخشي اولماز ..بهلول خديجه ال چكسه .هم خديجه منيم اولار . هم سكه لر خديجه سيز سكه نييمه لازم يا سكه سيزخديجه .هه بئله ياخشيدير

___________________   يئدينجي شكيل  ____________________

كوچه ديربهلول يالنيز كوچه ده بير قاپي آغزيندا دوروب قاپيني چالير .قاپي آچيلير بير هيكلي كيشي چيخير:به ،بيزيم ديوانه بهلولوموز .اشي سفه ليكده ال گوتوروبسن يا يوخ ؟

بهلول : بو دونيادا يا گره ك عاشيق اولاسان يا دلي ...البته بولارين ايكيسيده بيردير ....بوراخ . مه ايكي دنه آيي بالاسي لازيمدير. وارمي؟

كيشي :  هه .تزه گتيرميشم .ننه لريني اؤلدوردوم اؤزلريني گتديم .آمما بهلول بليرسنده....

بهلول : هه بيليرم .اون دنه گورر يوخسا گئديم ...

كيشي : اشي هارا گئده سن .؟دلي بهلول گله قاپيما من اونو الي بوش يولا سالام .يوخ ...گل ايچري گوتور آپار .(گيريرلر ايچري . صحنه قارالير .يالنيز قارانليقدا بهلولنان كيشينين سسي ائشيديلير .)

كيشي : بهلول حيوانلارلا ياشاماق ، اينسانلارلا ياشاماقدان                 . سن كي هر گون سارايداسان.

بهلول : ائله اوردا حيوانلارلا باش باشا سورتورم .بونلاري دا آپاريرام سارايا ده ده لرينين يانينا بير قاضي دوزلديم كي آييلار اونو آتالاري كيمي يالاسينلار .بو كوينه يي ده آدامجيقينا گئديريم .

   ------------------------------- سككيزينجي شكيل  ------------------------------------------

قاضي ايله آروادي قاپي آغزيندا ايضطراب ايچينده ساغا سولا گئديرلر.

قاضي : گوره سن نييه گئجيكديلر ؟اوغلاني يوللاديم داللاريجا اودا گئجيكدي .

آرواد:من اوشاقلاري سندن ايستيرم . هرادا اولسا گتيرمليسن .

قاضي : ياخشي ياخشي بير دايان گوروم ايندي گلرلر .

آرواد :اوغلان گلير آمما اوشاقلاردان خبر يوخدور ....اولميا ...آمان الله ....من اوشاقلاريمي سندن ايستيرم.

قاضي (اوغلانا ):هه نه اولدو ؟ اوشاقلار هاني ؟ قالديلار بهلولون يانيندا.؟

اوغلان : يوخ جانيم اوردا دئييلديلر بهلولدان سوروشدوم هاني بس اوشاقلار ؟ دئدي نه اوشاقي؟

قاضي : نئجه نه اوشاقي ؟...

آرواد :بس منيم اوغلانلاريم ..هاني اي شهرين خليفه سينين قدرتلي قاضيسي ..سن اوز عاييله قورويا بيلميرسن اوندا قالميش خالقين حاققيني قورويوب عدالت قوراسان ؟...

قاضي :سن دانيشما كئچ ايچري سسيني خالق ائشيتمه سين .

آرواد :'گئده رم آمما اوشاقلاريمي سنين دريندندن ده چيخاتمالي اولسام چيخاردارام .

اوغلان : قوربان بهلول اوغلانلاريندان بير سوز دئدي قورخورام دييم (ياواشجا.آروادا اشاره ايله )هه دئييردي كي قاضي نين اوغلانلاري دونوب آيي اولوب ...

قاضي :آيي ..ياخشي سنه گوستررم ديوانه بهلول من سنين اليندن خليفه يه شيكايت ائده رم (غضبله گئدير)

          ________________    دوردونجو پرده   ___________________

(هارون الرشيدين ساراييدير ..خليفه ،وزير ،خديجه ،قاضي ..و بهلول آغاج آتيلا دور وورور دايانير )

بهلول : اميرالمومنين مني بو دلي خانايا يولداشلاريمين يانينا چاغيريب ...قاضييا امر ائله يين منيم آتيمي بو طوله ده ساخلاسين ، اوبند ده  (خليفه نين تختيني گوسترير) باغلاسين .

خليفه : (وزيره باخير گولورلر) بهلول ؛ بيليرسن دنيزين ان بويوك حيواني نه دير ؟

بهلول : نهنگ .

خليفه : اوندا بس قورولوغون  ان بويوك حيواني نه دير ؟

بهلول : استغفرالله . هانسي حيوانين جرا‍‍‌ْتي اولا بيلر كي اؤزونو خليفه دن بويوك بيله ؟(هامي گولورلر .خليفه باشين قوزويان كيمي سسلرين كسيرلر)

وزير : بهلول ، بير او پالتاريني يودا نه اولار؟

بهلول : يئنه چيركلي اولاجاقدا .

وزير : يئنه ده يووارساندا .

بهلول : منيم ان اونملي ايشلريم وار پالتاريوماقا دونيايا گلمه ميشم كي .

خليفه : بهلول ع رنگين چوخ ساراليبدير ، يقين آجسان ...منيم يئمكلريمدن گتيرين بهلول يئسين .

(يئمك گتيريرلر .بهلول گوتوروب گئدير ائشييه . الي بوش قاييدير )

قاضي : سن او قده ر آجييدين  تز يئدين ؟

بهلول : يوخ ، قويدوم ايت يئسين .

وزير: خليفه نين يئمه ييني قويدون ايت يئسين ؟

بهلول : ياواش ده ايت ائشيدر او يئمك خليفه نيندير، يئمز .(هامي گولور )

خليفه : بهلول ، ايستيرسن خليفه اولاسان ؟

بهلول :يوخ .

خليفه : يالان دئييرسن . نييه ايستميرسن؟

بهلول : من ياشاييرام .اوز گوزومله اوچ خليفه نين اؤلمه ييني گورموشم . سن كي خليفه سن نئچه بهلول اؤلومون گوروبسن ؟(قاضييه ) قاضي نه يئييبسن توكولوب ساققالينا ؟

قاضي : گوورچين...

بهلول : گورورم فضله سي توكولوب ساققالا.(هامي گولور . قاضي عصبلشير )

قاضي : قوربان ؛ بهلول منيم اوشاقلاريمي گيزله ديب وئرمير .

بهلول : دوغرودور قوربان ، قاضي نين اوشاقلاري منيم يانيمدا درس اوخوردولار .آمما دونوب آيي اولدولار.

وزير : آيي؟

خديجه : نئجه آيي ؟اينسانداندا آيي اولارمي ؟( بو حالدا سكه لري يئييلميش قادين ايچري گيرير )

بهلول : نييه اولماز. بودو ها بو قاديندان سوروشون گورون قاضي نئجه اونون سكه لريني بال ائله دي ؟ بو اينسانلارين اليندن ، آدام قاچيب آيي اولار.

خليفه : بو سوزونو ايثبات ائده بيلرسن ؟ يوخسا اؤرونو دلي ليقه ووروب سوسهلنيرسن ؟

بهلول : اذن وئرين . اوغلانلاري گتيرميشم قاپيدادير..دايانين ...(بهلول چيخير ايكي آيييلا ايچري گيرير آييلارقاضي ني يالاماغا باشلاييرلار)

وزير :تانريم باشيميزا نه بلالر گلير ،اينسانداندا آيي اولارمي.

بهلول : هه اولار ..سكه لر بال اولان يئرده آدام دا آيي اولار .ياخشي آيدين گوزوز اولسا بيز ايندي بير اورمانداييق حيوانلارين هاميسيني گوره بيلرسيز .

قاضي : قوربان بو آروادين سكه لري منيم ائويمده دير او سهو ائليب بال كوپه سنين يانيندان سكه كوپه سيني گوتورميب من يولاييم اوغلان گتيرسين اما منيم اولانلاريمي ....

بهلول : سكه لر گلني كيمي اغلانلارين حاضير دير گور نه گناه ائتميشدين اوغلانلارين آيي اولدو

تاجر : قوربان من كچن ايل گليب بو كيشي نين كاروانسراسيندا بير بريان تويوخ و دورد يومورتا يئميشم .كاروانيميز حركت ائديب .بونو تاپيب پولونو وئره بيلمه ديم ايندي گلميشم حاققيني وئرم مندن مين دينار ايستير سيز قضاوت ائدين .

كاروانسراچي:دوغرودور  يا اميالمونين .آمما منيم بير ايل تويوغوم دوغوب يومورتالارينين اوستونده ياتسايدي .اولار جوجه اولوب و من اولاري ساتسايديم ايندي منيم مين دناريم واريدي ..افسوس كي بو كيشي منيم پولومو ساخلاييب و من زيان گورموشم .

هارون الرشيد : بو كيشي حاقليدير .اونون مين ديناريني قايتار .

بهلول : بير دايانين .منيم بير يئريم واردي .بوگون خليفه نين سارايينا گلنده ايكي نفر فهله اورادا ايشليرديلر دئديم يولومون اوستوندهدير قوي بو پيشميش بوغدالاري وئريم اكسينلر .

(هامي گولور ):آخي پيشميش بوغدادا گووه ررمي ؟

بهلول : بير شهرده كي پيشميش تويوق يومورتويا وپيشميش يومورتا جوجه اولا پيشميش بوغدادا گووه رر .

خليفه : تاجير سن بير تويوق و 4 يومورتانين پولونو وئر . گئدين .

بهلول : گورورسوز نه وحشي اورماندا ياشييريق . اينسانلار آيي اولور .سكه لر بال اولور . آغيللي لار دلي اولور سارايدادا هر هانسي حيواني ايستسن تاپا بيلرسن .

 

                              «««««««« سون  »»»»»»»»»

 

 

lshik yol

-l

işıq yol

yazanı:vəli lütfdüxt

1-gündüz-axsamçaı-eşik

bir qadın qoca oğluna bir bugça verir yola salır küçə bomboşdu hay küy səsı yoxdu.yalnız anadır və oğul qapının bir tağı açık bir tağı bağlıdır, ananın gözlərindən damcı yaş tökülür.

bir şahin goydə oçmaqdadir.ana şahine baxir.şahin bulotlar içinde döman içinde itməkdədir.qapinin divarindan bir kəmər şali salib.öğlo gedir geri baxir koçədə itir.ana həyata girir govərçinler oçor.həyətin her goşesinie goz tikir.gedir bir qoşəyə hər dort qoşədən qapiya baxir qapida olan şal yerə doşor gapi çalinir ana qaçir gapini açir.koçədə heç kim yoxdor şali gotorob başina bağlir gon saralir ananin şəkli yoxdorşussi gelir şal hayatda hözon başindaki agacdadir.

anain sesi gelir:ey azadliq bayragin sokolsede ayin oldozon ayrikib girilsada renginsolob saralsada girmiz ganimdan boyaram rengini gara saçlarimi silerem tozono yayligimla baglaram yar evi konlomde mehv ederam ozag intizarlari.mohebbet pinarindan yol açaram ozolmoş canlara garalmiş bogolmoş gehremanlara.

əs azadliq bayraqi as sal kolge bü setem istisinden yananlara

əs azadliq bayraqi as dayag ol zolme garşi doranlara

əs azadliq bayraqi as aldanma efsane giyanlara

əs azadliq bayraqi as mehv et lezetle gasrde yatanlara

əs azadliq bayraqi as titret kokon kes25.10.2007

rehm etme xalga xor baxanlara

pomalar birneberd midanin şekli oste gelirler qermanlarin yarali doşmoş olom halda doşmoş pikerlere ve ana dolanir oğlon goror oğlo ono çagirir sese qolaq verir gozlerinden birdamçi yaş tokolor ve yaralilar anani goroken zoryla dorob slahlaryla ananin dalinça baxirlar ana bayraqi bir yarali elinden alib meidanin qarşinda yere voror bayraq asir ve bayraqin kenarinda bir genç qiz yarali dororo ozon byaraqa etirir yarali askerlr qizi gorob hamisi ona teçobli baxirlar bayraqa şafaq deir şafaqlanir ve asir ve igidin gozlrindn insrt totor boaigid 25 yaşinda nesimi dir .

nesimi .sosdom qaraniqda itdim belki sonob otdan bitdim belki asen bayraqd arzoim var doran irmaqda sozom var .

2- gondoz- ikinidi çaği- şhrin orotasi .

xalq qarişib birbirinə qaçaqaşdi fəzlollah əl qolu bağli ozgoz qanli əskələr onozorile aparir bir qocaqadin tokolmoş halda çligilə əskərlərin qarşinda dayanir yolo bağlayer əskərlər çalşirlar yol açib fəzlollahe aprsin lar qoca qadin qoymayir çəliyi qozayir .

əskər .yol ver borax... get nə istəirsn .qadin qorxon boişdən hqiqət parçalansada aradan qaldirilmaz , buno boraxin .

fəzlollah . xalqa baxir qaçaqaçin qorxolo yxilib dorani goror başin tolayr , bir ana cocoğon bağrina basib qaçir firtina hrəyani boroyob .

gondn gone artir sadasslər oyanşilar , artir sadaxlq içəre hqiqətle tanişlar ilarhle oz hqine qanmaqdan ozaqdir cəhlalalhe ellde qonaqdir cəhlin atase yataqdir .

qadin . ancaq qan ele eomr soren dstgahe varair

bir gənc igid məmoron .şəmşire eləe əyaqdan doşor .

fəzlollah . şəmşire cəhalt , hər hardan qanan vardisa , bədbəxt məskəne zndandironon yayir ğorbət kim hq danşa mlte kim itsə hmait təkfir olacaqdir .

məmor . qsmət ona zndan iləe zncir olacaqdir .

bir gnc qiz yaxinlaşir .ono nədən boraxmisz gnahe nədir boqanle dəstgae xalqdan ne istəir

məor. kəsin onon diline ,yolon onon saçlarine məorlar daraşib ono vormaqa ve qocaqadin ozon onon ostəe hayli edir .

qadin . bo nə işdirke hər goşe də zor zlməd və daym zlmət hakimdir həq norono zlmət boğor .

fəzlollah .boraxin onlare ,boraxin ,tərk edin qaraəlməlriri ,

gənc qiz .boğolan kəslin nor dor həqiqətdir bo qara qdrtdirki həq norono boğor .bo qara zolmətdən nor saçacaqdir bo bir qanonondir .

fəzloallah .paçalanan həqiqət nor saçir . əmadladin nəsime fəzlollahe bo halda gorrkən totolob hcomal məmorlara qarşe doror.

əmadaldin nəsime .nə istirsiz bo yana çirağdan .boraxin elə qaranaiqdadir .sonodor moyon bağlamaiin pinarin gozon .

fəzloallah .oğlom hlə bax gormoson ot yordona əavamaiq hakimdir .

nəsime . çalişir fəzloallahe qortara .əfsos vrob onoda qanina bolayilar .

vrolan gənc qiz qişqira qişqira ozon məmorlar şalağ larinin qarşina atir .

qocaqadin . hakm hokm etsde toknde baçin salir yre . xalq ayrylir ş nəsime çağirir ve qadin qolax vermir .

nəsime . ana dayan gorom ne olob hiç anlmiram qorxonx sokont boyayir xalqe khne qaranliq qate zləmt yoxodor həq nğmese əsyan nəvase .

firtina gopor . qan goye splnir . fəzloallahin ağ saqale qizil qana bəlşir nəsime yirde çabalir .oz gozono topraq qan boyanir . hiç kim səne gormor qaranliq doşor aye bolot qaraliq boğor nəsiminin şal kmrindn açilib yirde soronor gənc qizin yayiliqin yil aparir yailiqn dolanib nəsiminin ozone sarylir xalq birbirinə vvorolob xalqin içinde nəsiminin səse doyolor nəsiminin başe yavaş yavaş goronor gon saralmaqdadir bir qadinin elinde bayraq əsir .

3- gəce- işik- tokolmoş bir xrabe .

gecedir bir tokolmoş xarabe yalniz nəsimi bir öt yandirib öton başinda ayag oste dorob əllərin goye galdirib bir erfani muzik səhnani boroyor.özaxdan nasiminin şəkili dovarlara doşob .dovarlarda şəkilləri çoxalib.her tərəfden şəkiller ono boroyor.her şəkilden la şeklinde ona yaxinlaşib.dayre vorollar nasimi ortaya doşob.otoror yerde iki gollarin la şəklinde gozayer. baş mehv olmagdadir .bir başsiz insan cesminde bir la şəklinde goronor .dord la gəlib nəsimiye bagrirlar.

birincila:ono hesardan borax

ikinci la:sarilma istiye batan goneşe çixan çiçeke goz açib işig axdarirlar.

oçonci la:istesən baxte inanmasan xalga

dordoncei la : bağ hisarlar nə yaman kolge salibsan

nəsime : yandim. əlçikin.gon olsa əgər bozda dayanmaz .işiqde yatan xalq qaranaida qalanmaz . mən olam olmyam sinam sağ qalmyam açilan səsə aydin eliqda bir de boğomaz .

birince la: işiqin qdorəte qaranlixda balaidir .

dordoncei la : axtarma batmiş yrde bəxt oldozono .olsa oldoz...

ikinci la: işiq darda qalmaz .

bir ede xalq bir məşəlile dağa çixialar .dniz səse və xalq səse gariçir və bir enqlabei nəğme kər halinda səslnir nəsimiqalxir başin totor .baxir hiçe kime gomor və qaçir hisardan gaçsin hər tərəf dovardir .oca bir hisar dir .hisarin bir goşe sinde bir qoca qadin bir cocoq qocaqinda yatib .qadin nəsimine goror. nəsime ono gormor. qoca qadin çəliyin qozayir işiq doşor nəsiminin ozon alir. nəsime baxir qadin hman qadin dir ke fəzolallaheaparanda ono qortarmaqa çalişirde .nəsime qaçir qadina sare .itiçnde qadindan xəbr yoxdor .hisardan çixanda bir boyok dniz gozone goronor .neçe nəfr dnizdn çixib nəsimie sare glilar. nəsime tşviş de dir .xərabie baxir ot sonobdor .otdan xəbr yoxdor gəre de hər nə var qaranliqdir. yalniz dnizdir .işiq salan və bir ozon yol nəsiminin saq tərfinde dniz dən ayrylib boyok ormana doşor.

nəsime :mənde yoxdor bo tanrim .qodortim səne bəlaidir. içrimdənyanan ot səne aidindir. itirmişəm yolomo. qaçmaqimdan bəalidir inanin! birlikdn airiliqdan ozolmoş bir yapaqam .nəsime totsa hansei yola salsa, sorone sorone getməliim.

4- işiq-səhərçağe-nəsiminin ove

nəsime ovidən çixarkn bir ğəribe ona məktob verir .açib oxoyor. məktobon mhtəvase nəsiminei monqəlib edir vrolan qizi goror və əhvalatine anlair .

nəsime:bir əcaib şaha doşdo konlomoz .ozobdro mahe doşdo konlomoz gəl kəf belalh doşdo konlomoz məzhər alah doşdo konlomoz nəsime şəhr de gedir xalq fəzollalah olomon ondanvə onon aşkar oxoyan şerlərindn gorolr hər kimi goror bilsindn qaçirlar. bir gənc qiz doğr atdin həqiqəte aldin başimiz adine kəsdin horməte itirdiq ezəte . bir gənc oğlan:nə istirsən .bo avara dolanşiqdan .xalqe qara gone saldin .

nəsime:( bo baxişlare və acilare gorokən kdralnir ) gonde bin hər kəs rqibin tənəe sin noş elərm mən nəsimim dəxe zinhar səndn donərm .

nəsime xalq dan ayrilir byabane uol totor dərvişlər ono uolon kəsirvə oz məclslrine çağirilar nəsime onlara qarişmir dərvişlər ot yandiriblar və oxouorlar və nəsime dən şer istirlr .

nəsime:gozləridolarkən bevfa donyadan osande konol

uox dide donyaye uox sande konol

doşde eşqin odoona yande konol

vhdtin qndabine qande konol

bu anda şix əzimin qiznin məktobo gozonon qarşinda diklinr xalqin əyaq atda doşmse gornor hakmlr qirdiqe xalqe vəqizin nəsiminin ezlətin tənqide səse bo təsvirlrin ostonde gəlir

qizinsəse :artiq qoca milət həqin qanaraq istir ədalət və səadət amma hələ hakimidi cəhalət və xorafat varidir hələ xan vardir hələ soltan və xorafat yayan zat sən qaçirsan məgər eşqe qanirsan eşqin əbədiət uole xalqin konolde dir ədalətin sinan birqinde dir səadət dhştle tanrisiz hakimlərin məhv olmaqindadir nie qaçirsan ?harda eşqe tapacaqsan ?yaniq topaq solan çiçk saralan yapraq yixilan sərv bouole igidlər heç bir snin gozləine eşqe a,mir?yoxsa sənde dərəviş olmaq istərsine ?nəsime oton ostonən əyaq yalin başe açiq əba qəba tokonok paltarlarin sokorkən dərvişlərin içinden qaçir

nəsime :ağlarkən sən bana dilbbərdyir sən ozgələr yar olmasin bir oloryar iki olmaz iki zinhar olmasin bağrime doğrar fəraqin xare ei cənt golo

nobhar olmson gol olson arada xar olmasin

nəsime ozon dnize atir vuol totop bir bouok ormana girir əma xalqin səse acida çekiln gonləre qolağlarinda douolor gəlir şhərin bir goşe sinde xalqin içinde doror danşir

nəsime:gəl ei aşeq şəhid əvəl eşq içinde

kim həqe vir əvəl şəhidin qan bhase

bir qoca kişe :ei nəsime sən deisən eşq hardadir?uol gostər bizide azad eile

nəsime:ei ozondn bexəbər ğafil oyan

hqdən olma yadohm batil oyan

analadin ozone gorrsən xəlqe ve istirsən birlikde hamine əfsos ono dmoşoq əsle aldanmiş yalanlara

odorke xalq yanir yalniz ve gor morgon işiqe birlik gocon qortoloşe ble yatib hryan eblis oyaqdir gr aidinlaşmasa xalq zlmət hər biryire hakimdir ve dhşt hər goşe de qaimdir

bir qoca qadin :bağlanib qortolş uole kəsilib hər tərfdn gonşin işqe hane oz həqine qanmiş valilin dərdine anmiş?

nəsime:drmanne bÖ dərdin fəqət erfande birkikdir elmin gocodonmz başe hər əsirde dikdir

həryane gzmk ve xalqe oz həqoqine taniş itimək lazimdir

xalq qoşolor nəsime yenə həryanda nəsimenin şerləre xalqin istəkləre dinlyir

5 -gice -eşik -birdarişiq koçe

nəsime bÖzolob bir goşe ye gonşin fikir lileke bouola (mobareze )ayaq qoyob ono axtarmaqa başlaiyroz dərdindn şerləre oxouor vekoçləde yalniz gəzir

nəsime:çonke həqe gormoşm ein eliqin

olmoşam elme eile hm elmeliqin

qapilar bir bir açilir hər qapidan nəsimenin şerləre oxonor dərvişlər byabandan xərabatdan gəlib şhəre tokolorlər xalqin içinde mobareze ye aqarişilar

bir dərviş koçe de oxoya gəlir ve nəsime eile oz be oz olor

dərviş:soyləe ei ziba ke zibadir sozon

nəfəse ntq msiha dir sozon

bir gənc qapidan çixan hada oxoyor :

bolmoşam həqe ana elhq süvile rəm

həq mənm həq mənde dir həq svile rəm

gorboəsrare soyle rəm

sadeqam qolomde sedq soylerəm

6 - içəre -gondoz -bir aylele ive

ata oğlonon ve qizinin fikri ki nəsimenin fikridir narazidir çalişir onlare bo fikiridn ozaq salsin

ata:boraxin bo sozləre yirin goyon sahibe var donya bizim əlimizde dgil

qiz:alahda snde dir şeitan da sənde dir çaliş şeitana olma bnde

ata:danişma bo kifr dor hər ensanin bir sərnevişte var qzavaqədər hakimdir xelqte

oğlol:ata bəs biz ve sən veboqara gonde yaşyan xalq qaragone nylisn?

qorəte uoxdir əma şahlar qoldor hakimlər qortləre var onlarin xaqtləre ne ndndir?

onlar bizdn başqa ensabdilar?

ata:oğlom bosozlərdn qan qoxso glir qoroyon kndinze bo sozləre sizin ağziza salan nəsime dir einanmayin.

qiz:nəsime de bizim kime ensandir yalinz Özloməte qarşe doror ədalətv istir azadliq soyir əma

ata :bize oldoroalr səsimie boğalar qoalarimiza risman vroalar

oğol: nelmək ne zman svge yaşamaq anlaşilacaq?ve ensan kəndisine eiman gətirecək ?

ata:eiman tanya gətimək lazimdir bodanişiqlara cəhnm ve cənt var qorxon tanridan

oğol:ve o tanri bize bir yaraib ve azad yaşamağe hamya verib ve cənt ve cəhnme anlaib bo dnyaya qədm qoumoşoq

qiz :roze rezvan ozondor vəsəlam

sorət rəhman ozondor vəsəlam

ərz həq ei can ozondor vəsəlam

lohile qran ozondor vəsəlam

ata:oşaqlarim gəlin bouolon sono ay kimi balidir olomdirolom carəsiz mir sinix kola dayaq doşor

qiz :bir an azadliqda yaşamaq veolmk omor bouo sitəm altinda ve qol olmaqdan ostondor ata

oğol :biz getmlik

ata:getmin getmin gər donon bouolon sono yoxdor (ağlir)

7- gecə-içəre -şex əzemin evi

şex əzim qizila danişmaqdadir qiz onon qaraşinda bir şəmşir alib əline ata sina deir gonş :ata ((şəmşire gostərir )) bouon qodrəte bondadir ((başine gostərir )) fikirsiz qilince ale almaq divane eline ot verməkdir oncedən fikir sonra qlinc

fikir yayilsa qlinc qarçinda dayanmaz qodrəte olmaz şix əzim:nəsimeine oldorcəklər einan sozome topal timore etirblrke o kifr der ozon tanre sanir ve

gonəç :ve olomone fərman verib aydin olmaq qaranliqda yaşamqadan ostndor

şix əzim :qizim sən mənim ozomo sovq elme mənim qodorət əstgahinda məqamime yalan elme (aciz ) gonəş:ata sən hansi donyada yaşirsan ? eşidmirsən nəsiminin fikire hər goşedən səslnir ? hər məclsde xalq içinde şerləre oxonor ?dərbare lərin oşaqlare nəsimenin divanin gizle gizle alib oxouorlar? onon fikire yayilib sel kime xalqe alib yene dən qarşinda səd vrolmaz .

şix əzim :sən gəl borax ayril boxalqdan sənin nəyin azdir qizim ?mən səne hər nə istərsən tədarok gormoşəm borax məne qoyerahət olomyaşayim

qiz:yaşayirsan ?harda?hanse hibtle ?qodorətin kolgsinde?qaranliqda?mənim eşqime vere bilirsən ?çix kogden qaranliqdan bir başine qüodrətin hebəte altindan qovza gor xalq nə haldadir ?hanse yaşamaq ?

xalqin iyryqqan xoreidir dhştle halda yaşayir baxçilar bomboz

nəsime gəlib xalq oyanir ayrylma gəl sənde qariç bo xalqa qol olmaq bəsdir qimətin bod gəl sən birensansan

şex :qizim bo sel səne ve məne de aparacaq sənin yazdiqin məktob dinlnib mənim ozom soyoq olob tobe itsidin qortolmaq varidir ama ...

qiz:heç nigəran olma bir anda daniş qorxmya qorxmya bir anda gol konoldn ozon istədigin kime bir anda sova bax ozon bylən kime qoe gozlərin

gorsonhər nəye ozo gozondn gor ozo dilindn daniş ozo konlondn aliş yalan doyğolare baxişlare sevməkləre golməkləre onod bax həyata xalqa gor hər şeie dərindən

gəl mohiti eşqə birgəz valagor vədətin doron içindən alagor

adəm gil secdə kibri salagor

olma şeitan doşmə məkro alagor

((bohalda hakemin məmorlari içəri girirlər))

məmor:şexəzəm gozon aidin nəsimi nin səsi hər koçə hər evdə gəlir

məmor:gonəşin məktobo dağdan airib şəhrə çəkdi

şexəzəm:mən şexəzəm ((acezanə))

məmor:şahin hokm iyləsən dərbardan qovoldon həqin yoxdor birdə dərbara əyaq qoyasan ve qizinda evdən eşiə çixmaqa həqi yoxdor,biz nəsimini axtaririq ve oda gonəşi axtarir,ono totmalyiq şayəd səndə bo işlə qortolasan ayi şex

((şexəzəm ğəzəblə gonəşə baxir ))

gonəş:nəsimini totdoz nilicaqsiz?indi həryan nəsimidir yaxşi qolaq versəz goz açsaz gororseniz

xalq kor halda oxoüorlar

xalq :qoyi açsin qanad odlo şahin kime

ofoqlarde eilham pərim birdaha

qoya esyaniçe təbəim ate

səmalar kime kişnie yib birde qalxsin şaha

qoya eillrböüososd vrolmoş qələm öüonson

çoşob varliğim vecdanim

fərədn coşob al qanim

qoya douonson orək

enqlab nəbze tək

yixib xeməsin qoya uox olson ələm

8- gondoz- eşik -həlb şhəre

şhərin bir nqte sində igid gənc qiz ve oğlanlar ve aydinlar nəsimenin adyla danşirlar birnce boyle danşir bir qiz.

qiz :yalniz azadliq dyrke xalqe tənhaliqdan qortarar vəqolloq ve bərdeliq tənha liqa goləge salandir biz ədaləte ve qortoloşe istəriq ədalət o toplo məsaliq dyirke hame başlanişda hər emkana elə taoa ve bir əqəlit ono heçe bir hoqoqdan məhrom eyde biləmie .

ve azadliq odorke ensanin .'xse kimlie ve istkare hormətle ola ve biz hərnedənonce bir enqlaba mhotaciq syasi ve əxlaqe bir enqlaba .

((bir kişe xalqin içindən ke dostlaryla danşir qalxib dyir )) :bozəmanə de melətlərin yaşayişe həm fəxr həm qorxoncdan ağirdyir gələcye xalq ymindgil hanse enqlab hanse azadliqa goz tikmlyiq ?

qiz :enqlab yalniz xalqa bağlidir ve onon qəhrmane xalqdir əgər estəsələr bo enqlabe gərək fərde azadliqla cəme azadliq bir ola

əgər qortoloş olse ədalət əbədilik caməe dən yiğylar ve vtən olom halne doşor xəstələnr qhrman xalq oqhərmandirke oz işin yabancya boraxmya ve bogonon işin sabaha saxlamya ve yalniz qhərman bklmye qaranliqa son qoymalidir.

xalqdan bir nəfər :sən kimsən büylə könöle yatan sözlər danşirsan

qiz :mən xalqam sade bir xelqətəm hörmətim var zəhmət çekən ensanlara zəvra zölməte zölmətlə var nefrətim eylə esyanynavar pak möhəbətim .

görsən məne baxsan xalqa sralan sölan celiqe qöröyan xalqa qaranliqda itən xalqa

sən ve mən yanmaliq əgər istiyəsaq yaşaiş azadliqin bayraqin qaldiraq mən nəsimeölaram sənde ölarsan ərkək qardinlyğa çalişin qölömöz gövö fikirymizdən alinsin

((xalq birdən qalxib ve nəsime gəlir bö xalqa qarişir bir şer nəsime deyr ve xalqin içindən öna cvab deyrlər xalqin işindən səslər öcalir

xalq:öcaldiqca məzlömlarin naləse

dölanda flakətle peymanəse

həyate böğarkən esarətde çen

vətən töprağin qapsayarkən döman

ve böğdöqca həryanda məzömlare əhrimn

alövyağdiran

eldyrim tək şaxan

xalqdir xalq mehrəban xalq

9-eşik-göndöz -tökan xatönön qapise

((bir dəste xalq gəlib qapida dayaniplar ve məlöm ölörke çöx negəran ve mhzöndölar ve ğəzble qapida entzar çekirlər ))

bir nəfr xalqdan :belmirm bö ğlan işdəke arvadlar bize üöl göstətmək istirlər ?

bir ayrse :öldörörm ağzin qiflaram döstaqa sallam gön işiğyna həsrət qala çvröye kpravla

bir ayrse :ac saxlaram tanrine dana

bir ayrse :dövərəm lap yaxşe döbərəm möm kime əzərəm

bir ayrse :keç qölön bağlaram birde eylə iş görmye üölön azmya

bir ayrse :öz verdim göz açde inde döröb canima qənim ölöb

bir ayrse :yaxşe səne bildyrem axe sən kimsən ke məne diye sən qalx əyaqa ötörma evdem qariş enqlaba xalqina bir əvəl?

bir ayrse: biz bö qadinlara bir yaxşe ədb verməlik üöxsa törkan xatön ...

((törkan xatön qapine açir əlinde bir bayraq qadnilar önön dalinca eşye çixirlar ))

törkan xatön:törkan xatön ... döümək öqölö qödərtle kimdir məne göstərin ?

gözb bağlyankimdir ?qape qifyalyan kimdir ?çöx yaxşe ölmya qadinlar bönlar size zalemlərlə eştebah tötörlar ?üöx einanmiram bönlarin gözləre bağlidir

size görmörlər könollərine pas tötöp ezylnlərin nale sine döymörlar sörgön döşnlərin döyğölarin estəklrin anlamirlar

bir nəfr kişe : ana axe biz nədirik önlar bizdən kösöb bize tərk edirlər

törkan xatön :belimrəm özlərindən söröşön (qödrte ğəzblə)

zenəb : qizara qizara yatmaqdan döymöşam

telle : seixinte dabax bir gəlin yaşda saralan rəngime

negar :enqlabin səse qölağlarimda axan qanlar gözömon qarşinda böndan artiq yatmaq ölmaz

həcər :yaşmaq zölm altinda ardyrməne

törkan :amma mən heç anlamirəm mərdigid öz hyat üöldaşe istindən dale qala

bir kişe : önlar anlayanlare bizde anliyeb hes edirik amma alaci yox

bir kişi.danişanin dilin kəsirlər tikə parça edirlər sörgön salillar

bir kişe .fəzlollahin aqebətin gordoz nəsimin sorgon salmagin avare etməyini ki yaxşi gororsoz.

bir kişi.selahimiz yox .polomoz yox.yolasalanimiz yox.yoxsa bizim qadinlar həqlidir0

turkan xaton .pəs siz galin evde biz ozomoz çare gillig.

((xalq birbirynə deyr ğyrəte cöşa gəlirlər törkan xatön zynəb əllərinde byraq döşörlər kişe lərde qadynlara qaryşib enqlaba qayşirlar))

10-içəre -məsced -gon örtaçağe

((xalq nəmaz qilirlarnəsime içəre gəlir nəmazin söno dör nəsime məscedin bücaqinda ağlir nəmaz qilanlar nəsimine göröb önabaxirlar nəsime aşeqane tanresynan qönoşmaqdadir ))

nəsime :tanrim slatim eşq elə bərabər ölor həramdir naməhrme eşq məne eşqin sönon göstər tanrim eyde cəhnm qapisin bağlayib cəntin sekikiz qapisine aşdim qalmade batel silnidim ənallhq söülərek çöllərə qaşdim əbədiyət gönişne eğyar qapisinda ödlar hisarinda tapdim .

((bürada gönəş atase evinde mhbösda zncir vörole göronör ve məmörlar öna nazir ))

bir kişe : sən söülə ...nəsime degilsn ?

bir ayre kişe : töfan qöparib sənin adin fikrin .

bir ayre kişe : böraxin öno biz öznəmazimize qilmaliq öndan bize xeyr üöx

bir ayre kişe : öğol ve qizlarimize öüladlarimize bize qarşe döşmən edibsən .

bir ayre kişe : nə istirsən ? nə qədr qan tökmək ? nə qədr analarin atalarin örəklərin qan etmək ? nəy böraxmisan ? nə enqlab ? nəqörtölmoş ? önlar şahidilar alahin sçilmişləe tanrinin məmörlare önlare qarşe dörmaq tanrida öz çövörməkdir .

bir ayre kişe : törkan xatönön eve bizimm qadinlara thsin eyre qödrət kökm edmək evie ölob hər yanda ötanmirlar danişirlar abirhəya içimizdn ayaq çekib .

bir ayre kişe :bie abir ölmöşoq kişe elimizbərbad ölob vay bize vay bize

bize din qalibdir əgər ?imanimz bərbad ölob cəhnəm öton dalimizda daşiriq

bir ayre kişe :heç birşeye axrtəmize qalmayib dnya axerət zyankare ölmoşöq

nəsime :((bösozləre eşdikcə ödlanir ))

böraxin bö sözləre nə danişir siz ğerət sizindir ke qörör xalq sizindir qara zölmətde yaşir cənət dilənçe se ölmaqdan öncə tanrine sevin ve önon azad yaradiqe ensane fikirləize aridin bü cəhaltlrdn bü tökoln qanlar cəhaltizin bəhasedir ke bögün verirsiz üöxsa aydin fikiriz ölsaide bü göne qalmazdiz .

öşaqlariz anlaşilib azadliq istirlər ve azadliq bir emkandir yaxşe yaşayşa ytişmaq öçon ...

bir kişe :nelmaq nəiş görməllik ?

nəsime :elə qarişmaq sel ölmaq ve qödrətle armanlara çatmaq önodön hər bir şey yaz qize özöz yazin qörtarin kəndize döstaqdan azadliq bayraqin qöroüon hər şeydən öncə öno fikire elə qörmaliz dözgon fikir ve qörxon ve özaq gəzin yanliş fikirlərdən ke ölsa əgər qan dənize əyaq tötar.

(( böhalda bir gənc içre gəlir sevinə sevinə (gəlin nəsime danişir)ve deyr qaçir hame baxir nəsime yə ve nəsime önlara dödaqe qaçir ))

11-işik -göndoz -şex əzmin qapise

nəsime köçe dən keçərkən hər qape açilir bir be birhəyatlarin qapise möhkəmle açlir xalqin körsəse səslənir ve nəsime gəlir bir qape bağlydir açilmir qapinin qabağinda dayanir .

nəsime:dayanmayan həkaim bördadir çirpynan könlom yaşayan eisyanim .

şafaqle enqlab şöləse hisar dadir .enqlab nəğməse nəsimlə gedib ərşə çatmaqadir

bü halda şex əzəm əsəbanytlə qapidan çixir ve qize gönəş bü şer eşidirkən ağlayir ve halda can verir şex əzəm geri dönob qizin ölom halda göror ve nəsime içəre girmək istir şex əzəm qizin sinə sində xncəre göror nəsimeyə höcom edir önon yaxasindan yapiçir

şex əzəm :qatel qatel qizime öldordon səne öldorrm çirağme söndordon

məmörlar nəsimine yaxalyalar veməmörlarin birsinin eləqanle dir tez öno itirməge çalişir xalq yiğişir şex əzəmin evi dölor səsə xalq təcöblə baxirlar

şex əzəm: göron büdör enqlab başçise büdör azadliq yaşaiş gətiren göron yalniz birtək gözömon ağe qərəse qizime özgözömon qarşinda qanina büyade .

məmör : döğrödor ...döğrödor...

((xalq bir birdən sörörlarke nədən büaiş ölde ))

şex əzəm :gönəşim sönde bir yağe mörtəd qizime büyade tötön bü kafəre

nəsime :üözine göstər ey sənəm xlq chanə pərdesiz

ta görelər ke həq nəcə hösnöno bir kəmal edər

məmör:gönəş öna baxmade gönəş önön istein yirynə gitrməde

şex əzəm : önön ğəzəbe balama kəsgin xəncər ölde

məmör : parlayan gönəş gənc çağinda qaratöpraqlar özqüydo .

xalq dan bire :pəs biz aldanmişdiq önö bü hörmtəsiz işə xatr dərisin söymak gərək (( xalq bü sözö təyid edirlər ))

nəsime əl qölo bağle götörolər nəsime xalqa baxir birde gönəşe ve xalq öz öşaqlarin aleləlelərin çekib aparirlar ))

nəsime:vayi ölsön vayi ölsön ö xalqa ke yerei böraxib nicat üölon göylrde gəzirlər ensane ğərib bilib yalniz qödərte şahlarda gəzirlər

((firtina qöpor xalq öz yiğincaqlarin söç bilib valmkəlrin bü enqlaba xyanət sayirlar qöca kişelər təsbih lərinde dölandira öşaqlarin yiğib ördan aparirlar ))

məmör :mörtdir kafərdir yağidir eslama qarşe döröb bədet salir

((bir qöca kişe özyle danşir )): vayi bize vayi bize nə göne qalmişik zal elahin eslam şəmşirinin köləge sinde öşaqlarimiz göröne fikirle yaşir

bir ayre kişe arvadime büşaram enqlaba ö təhsin edə öda kafər enqlabyna üöx üöx artiq mən imansizliğe qəböl etmə rəm

bir ayre kişe hamsine ers dən məröm edərəm önlaramnim bü hlal malim hərmdir

((gönəin saralmiş rənge nəsiminin bağle qöllare xalqin əlləre göyde ve məmörlara ehtramlare ve bir çöpan çörək böğçase əlinde xalqdan ayrilər qöüönlarin səse ve qörölarin ölaşmase döman hər yane alir ve bir örman öt tötöp yanir göyləre qla bülöt alir neçə nəfər xalqdan başyna çalir başlarin tölayr büşek lərle nəsiminin şekənceləre ve önön dara çekilmse eylə səse döüölor ve bir tərfde gönəşin zər ve tzöyr ve qödərte arasinda qörban ölmağe ve xalqin malyat vermağe qadilar özləre bağle qapilarin dalinda gizle gizle atlarin ayaqlarina baxmada köznin sinmağe çöbanin böğçase yerə döşmaqda nəsiminin öz gözön qan büyayir gönəş özön aq parçaya böröüör töpraqda neçə yayiliq tikana börönör ve bire qara bir lkçldir ke bir qörö agaşdadir.

nəsiminin səsi:azadlig və eşg istədiyim iki şey canimi yulonda guymaliyim eşgimin və eşgimi azadlig yulonda.

(quro agaşdaki ləçək və nəsiminin qanla buyanmiş uzoyle şəkillər fid olor.

 

( SON)

 

بازیگران کمدی دل آرته ثبت احوال

 

-l

işıq yol

yazanı:vəli lütfdüxt

1-gündüz-axsamçaı-eşik

bir qadın qoca oğluna bir bugça verir yola salır küçə bomboşdu hay küy səsı yoxdu.yalnız anadır və oğul qapının bir tağı açık bir tağı bağlıdır, ananın gözlərindən damcı yaş tökülür.

bir şahin goydə oçmaqdadir.ana şahine baxir.şahin bulotlar içinde döman içinde itməkdədir.qapinin divarindan bir kəmər şali salib.öğlo gedir geri baxir koçədə itir.ana həyata girir govərçinler oçor.həyətin her goşesinie goz tikir.gedir bir qoşəyə hər dort qoşədən qapiya baxir qapida olan şal yerə doşor gapi çalinir ana qaçir gapini açir.koçədə heç kim yoxdor şali gotorob başina bağlir gon saralir ananin şəkli yoxdorşussi gelir şal hayatda hözon başindaki agacdadir.

anain sesi gelir:ey azadliq bayragin sokolsede ayin oldozon ayrikib girilsada renginsolob saralsada girmiz ganimdan boyaram rengini gara saçlarimi silerem tozono yayligimla baglaram yar evi konlomde mehv ederam ozag intizarlari.mohebbet pinarindan yol açaram ozolmoş canlara garalmiş bogolmoş gehremanlara.

əs azadliq bayraqi as sal kolge bü setem istisinden yananlara

əs azadliq bayraqi as dayag ol zolme garşi doranlara

əs azadliq bayraqi as aldanma efsane giyanlara

əs azadliq bayraqi as mehv et lezetle gasrde yatanlara

əs azadliq bayraqi as titret kokon kes25.10.2007

rehm etme xalga xor baxanlara

pomalar birneberd midanin şekli oste gelirler qermanlarin yarali doşmoş olom halda doşmoş pikerlere ve ana dolanir oğlon goror oğlo ono çagirir sese qolaq verir gozlerinden birdamçi yaş tokolor ve yaralilar anani goroken zoryla dorob slahlaryla ananin dalinça baxirlar ana bayraqi bir yarali elinden alib meidanin qarşinda yere voror bayraq asir ve bayraqin kenarinda bir genç qiz yarali dororo ozon byaraqa etirir yarali askerlr qizi gorob hamisi ona teçobli baxirlar bayraqa şafaq deir şafaqlanir ve asir ve igidin gozlrindn insrt totor boaigid 25 yaşinda nesimi dir .

nesimi .sosdom qaraniqda itdim belki sonob otdan bitdim belki asen bayraqd arzoim var doran irmaqda sozom var .

2- gondoz- ikinidi çaği- şhrin orotasi .

xalq qarişib birbirinə qaçaqaşdi fəzlollah əl qolu bağli ozgoz qanli əskələr onozorile aparir bir qocaqadin tokolmoş halda çligilə əskərlərin qarşinda dayanir yolo bağlayer əskərlər çalşirlar yol açib fəzlollahe aprsin lar qoca qadin qoymayir çəliyi qozayir .

əskər .yol ver borax... get nə istəirsn .qadin qorxon boişdən hqiqət parçalansada aradan qaldirilmaz , buno boraxin .

fəzlollah . xalqa baxir qaçaqaçin qorxolo yxilib dorani goror başin tolayr , bir ana cocoğon bağrina basib qaçir firtina hrəyani boroyob .

gondn gone artir sadasslər oyanşilar , artir sadaxlq içəre hqiqətle tanişlar ilarhle oz hqine qanmaqdan ozaqdir cəhlalalhe ellde qonaqdir cəhlin atase yataqdir .

qadin . ancaq qan ele eomr soren dstgahe varair

bir gənc igid məmoron .şəmşire eləe əyaqdan doşor .

fəzlollah . şəmşire cəhalt , hər hardan qanan vardisa , bədbəxt məskəne zndandironon yayir ğorbət kim hq danşa mlte kim itsə hmait təkfir olacaqdir .

məmor . qsmət ona zndan iləe zncir olacaqdir .

bir gnc qiz yaxinlaşir .ono nədən boraxmisz gnahe nədir boqanle dəstgae xalqdan ne istəir

məor. kəsin onon diline ,yolon onon saçlarine məorlar daraşib ono vormaqa ve qocaqadin ozon onon ostəe hayli edir .

qadin . bo nə işdirke hər goşe də zor zlməd və daym zlmət hakimdir həq norono zlmət boğor .

fəzlollah .boraxin onlare ,boraxin ,tərk edin qaraəlməlriri ,

gənc qiz .boğolan kəslin nor dor həqiqətdir bo qara qdrtdirki həq norono boğor .bo qara zolmətdən nor saçacaqdir bo bir qanonondir .

fəzloallah .paçalanan həqiqət nor saçir . əmadladin nəsime fəzlollahe bo halda gorrkən totolob hcomal məmorlara qarşe doror.

əmadaldin nəsime .nə istirsiz bo yana çirağdan .boraxin elə qaranaiqdadir .sonodor moyon bağlamaiin pinarin gozon .

fəzloallah .oğlom hlə bax gormoson ot yordona əavamaiq hakimdir .

nəsime . çalişir fəzloallahe qortara .əfsos vrob onoda qanina bolayilar .

vrolan gənc qiz qişqira qişqira ozon məmorlar şalağ larinin qarşina atir .

qocaqadin . hakm hokm etsde toknde baçin salir yre . xalq ayrylir ş nəsime çağirir ve qadin qolax vermir .

nəsime . ana dayan gorom ne olob hiç anlmiram qorxonx sokont boyayir xalqe khne qaranliq qate zləmt yoxodor həq nğmese əsyan nəvase .

firtina gopor . qan goye splnir . fəzloallahin ağ saqale qizil qana bəlşir nəsime yirde çabalir .oz gozono topraq qan boyanir . hiç kim səne gormor qaranliq doşor aye bolot qaraliq boğor nəsiminin şal kmrindn açilib yirde soronor gənc qizin yayiliqin yil aparir yailiqn dolanib nəsiminin ozone sarylir xalq birbirinə vvorolob xalqin içinde nəsiminin səse doyolor nəsiminin başe yavaş yavaş goronor gon saralmaqdadir bir qadinin elinde bayraq əsir .

3- gəce- işik- tokolmoş bir xrabe .

gecedir bir tokolmoş xarabe yalniz nəsimi bir öt yandirib öton başinda ayag oste dorob əllərin goye galdirib bir erfani muzik səhnani boroyor.özaxdan nasiminin şəkili dovarlara doşob .dovarlarda şəkilləri çoxalib.her tərəfden şəkiller ono boroyor.her şəkilden la şeklinde ona yaxinlaşib.dayre vorollar nasimi ortaya doşob.otoror yerde iki gollarin la şəklinde gozayer. baş mehv olmagdadir .bir başsiz insan cesminde bir la şəklinde goronor .dord la gəlib nəsimiye bagrirlar.

birincila:ono hesardan borax

ikinci la:sarilma istiye batan goneşe çixan çiçeke goz açib işig axdarirlar.

oçonci la:istesən baxte inanmasan xalga

dordoncei la : bağ hisarlar nə yaman kolge salibsan

nəsime : yandim. əlçikin.gon olsa əgər bozda dayanmaz .işiqde yatan xalq qaranaida qalanmaz . mən olam olmyam sinam sağ qalmyam açilan səsə aydin eliqda bir de boğomaz .

birince la: işiqin qdorəte qaranlixda balaidir .

dordoncei la : axtarma batmiş yrde bəxt oldozono .olsa oldoz...

ikinci la: işiq darda qalmaz .

bir ede xalq bir məşəlile dağa çixialar .dniz səse və xalq səse gariçir və bir enqlabei nəğme kər halinda səslnir nəsimiqalxir başin totor .baxir hiçe kime gomor və qaçir hisardan gaçsin hər tərəf dovardir .oca bir hisar dir .hisarin bir goşe sinde bir qoca qadin bir cocoq qocaqinda yatib .qadin nəsimine goror. nəsime ono gormor. qoca qadin çəliyin qozayir işiq doşor nəsiminin ozon alir. nəsime baxir qadin hman qadin dir ke fəzolallaheaparanda ono qortarmaqa çalişirde .nəsime qaçir qadina sare .itiçnde qadindan xəbr yoxdor .hisardan çixanda bir boyok dniz gozone goronor .neçe nəfr dnizdn çixib nəsimie sare glilar. nəsime tşviş de dir .xərabie baxir ot sonobdor .otdan xəbr yoxdor gəre de hər nə var qaranliqdir. yalniz dnizdir .işiq salan və bir ozon yol nəsiminin saq tərfinde dniz dən ayrylib boyok ormana doşor.

nəsime :mənde yoxdor bo tanrim .qodortim səne bəlaidir. içrimdənyanan ot səne aidindir. itirmişəm yolomo. qaçmaqimdan bəalidir inanin! birlikdn airiliqdan ozolmoş bir yapaqam .nəsime totsa hansei yola salsa, sorone sorone getməliim.

4- işiq-səhərçağe-nəsiminin ove

nəsime ovidən çixarkn bir ğəribe ona məktob verir .açib oxoyor. məktobon mhtəvase nəsiminei monqəlib edir vrolan qizi goror və əhvalatine anlair .

nəsime:bir əcaib şaha doşdo konlomoz .ozobdro mahe doşdo konlomoz gəl kəf belalh doşdo konlomoz məzhər alah doşdo konlomoz nəsime şəhr de gedir xalq fəzollalah olomon ondanvə onon aşkar oxoyan şerlərindn gorolr hər kimi goror bilsindn qaçirlar. bir gənc qiz doğr atdin həqiqəte aldin başimiz adine kəsdin horməte itirdiq ezəte . bir gənc oğlan:nə istirsən .bo avara dolanşiqdan .xalqe qara gone saldin .

nəsime:( bo baxişlare və acilare gorokən kdralnir ) gonde bin hər kəs rqibin tənəe sin noş elərm mən nəsimim dəxe zinhar səndn donərm .

nəsime xalq dan ayrilir byabane uol totor dərvişlər ono uolon kəsirvə oz məclslrine çağirilar nəsime onlara qarişmir dərvişlər ot yandiriblar və oxouorlar və nəsime dən şer istirlr .

nəsime:gozləridolarkən bevfa donyadan osande konol

uox dide donyaye uox sande konol

doşde eşqin odoona yande konol

vhdtin qndabine qande konol

bu anda şix əzimin qiznin məktobo gozonon qarşinda diklinr xalqin əyaq atda doşmse gornor hakmlr qirdiqe xalqe vəqizin nəsiminin ezlətin tənqide səse bo təsvirlrin ostonde gəlir

qizinsəse :artiq qoca milət həqin qanaraq istir ədalət və səadət amma hələ hakimidi cəhalət və xorafat varidir hələ xan vardir hələ soltan və xorafat yayan zat sən qaçirsan məgər eşqe qanirsan eşqin əbədiət uole xalqin konolde dir ədalətin sinan birqinde dir səadət dhştle tanrisiz hakimlərin məhv olmaqindadir nie qaçirsan ?harda eşqe tapacaqsan ?yaniq topaq solan çiçk saralan yapraq yixilan sərv bouole igidlər heç bir snin gozləine eşqe a,mir?yoxsa sənde dərəviş olmaq istərsine ?nəsime oton ostonən əyaq yalin başe açiq əba qəba tokonok paltarlarin sokorkən dərvişlərin içinden qaçir

nəsime :ağlarkən sən bana dilbbərdyir sən ozgələr yar olmasin bir oloryar iki olmaz iki zinhar olmasin bağrime doğrar fəraqin xare ei cənt golo

nobhar olmson gol olson arada xar olmasin

nəsime ozon dnize atir vuol totop bir bouok ormana girir əma xalqin səse acida çekiln gonləre qolağlarinda douolor gəlir şhərin bir goşe sinde xalqin içinde doror danşir

nəsime:gəl ei aşeq şəhid əvəl eşq içinde

kim həqe vir əvəl şəhidin qan bhase

bir qoca kişe :ei nəsime sən deisən eşq hardadir?uol gostər bizide azad eile

nəsime:ei ozondn bexəbər ğafil oyan

hqdən olma yadohm batil oyan

analadin ozone gorrsən xəlqe ve istirsən birlikde hamine əfsos ono dmoşoq əsle aldanmiş yalanlara

odorke xalq yanir yalniz ve gor morgon işiqe birlik gocon qortoloşe ble yatib hryan eblis oyaqdir gr aidinlaşmasa xalq zlmət hər biryire hakimdir ve dhşt hər goşe de qaimdir

bir qoca qadin :bağlanib qortolş uole kəsilib hər tərfdn gonşin işqe hane oz həqine qanmiş valilin dərdine anmiş?

nəsime:drmanne bÖ dərdin fəqət erfande birkikdir elmin gocodonmz başe hər əsirde dikdir

həryane gzmk ve xalqe oz həqoqine taniş itimək lazimdir

xalq qoşolor nəsime yenə həryanda nəsimenin şerləre xalqin istəkləre dinlyir

5 -gice -eşik -birdarişiq koçe

nəsime bÖzolob bir goşe ye gonşin fikir lileke bouola (mobareze )ayaq qoyob ono axtarmaqa başlaiyroz dərdindn şerləre oxouor vekoçləde yalniz gəzir

nəsime:çonke həqe gormoşm ein eliqin

olmoşam elme eile hm elmeliqin

qapilar bir bir açilir hər qapidan nəsimenin şerləre oxonor dərvişlər byabandan xərabatdan gəlib şhəre tokolorlər xalqin içinde mobareze ye aqarişilar

bir dərviş koçe de oxoya gəlir ve nəsime eile oz be oz olor

dərviş:soyləe ei ziba ke zibadir sozon

nəfəse ntq msiha dir sozon

bir gənc qapidan çixan hada oxoyor :

bolmoşam həqe ana elhq süvile rəm

həq mənm həq mənde dir həq svile rəm

gorboəsrare soyle rəm

sadeqam qolomde sedq soylerəm

6 - içəre -gondoz -bir aylele ive

ata oğlonon ve qizinin fikri ki nəsimenin fikridir narazidir çalişir onlare bo fikiridn ozaq salsin

ata:boraxin bo sozləre yirin goyon sahibe var donya bizim əlimizde dgil

qiz:alahda snde dir şeitan da sənde dir çaliş şeitana olma bnde

ata:danişma bo kifr dor hər ensanin bir sərnevişte var qzavaqədər hakimdir xelqte

oğlol:ata bəs biz ve sən veboqara gonde yaşyan xalq qaragone nylisn?

qorəte uoxdir əma şahlar qoldor hakimlər qortləre var onlarin xaqtləre ne ndndir?

onlar bizdn başqa ensabdilar?

ata:oğlom bosozlərdn qan qoxso glir qoroyon kndinze bo sozləre sizin ağziza salan nəsime dir einanmayin.

qiz:nəsime de bizim kime ensandir yalinz Özloməte qarşe doror ədalətv istir azadliq soyir əma

ata :bize oldoroalr səsimie boğalar qoalarimiza risman vroalar

oğol: nelmək ne zman svge yaşamaq anlaşilacaq?ve ensan kəndisine eiman gətirecək ?

ata:eiman tanya gətimək lazimdir bodanişiqlara cəhnm ve cənt var qorxon tanridan

oğol:ve o tanri bize bir yaraib ve azad yaşamağe hamya verib ve cənt ve cəhnme anlaib bo dnyaya qədm qoumoşoq

qiz :roze rezvan ozondor vəsəlam

sorət rəhman ozondor vəsəlam

ərz həq ei can ozondor vəsəlam

lohile qran ozondor vəsəlam

ata:oşaqlarim gəlin bouolon sono ay kimi balidir olomdirolom carəsiz mir sinix kola dayaq doşor

qiz :bir an azadliqda yaşamaq veolmk omor bouo sitəm altinda ve qol olmaqdan ostondor ata

oğol :biz getmlik

ata:getmin getmin gər donon bouolon sono yoxdor (ağlir)

7- gecə-içəre -şex əzemin evi

şex əzim qizila danişmaqdadir qiz onon qaraşinda bir şəmşir alib əline ata sina deir gonş :ata ((şəmşire gostərir )) bouon qodrəte bondadir ((başine gostərir )) fikirsiz qilince ale almaq divane eline ot verməkdir oncedən fikir sonra qlinc

fikir yayilsa qlinc qarçinda dayanmaz qodrəte olmaz şix əzim:nəsimeine oldorcəklər einan sozome topal timore etirblrke o kifr der ozon tanre sanir ve

gonəç :ve olomone fərman verib aydin olmaq qaranliqda yaşamqadan ostndor

şix əzim :qizim sən mənim ozomo sovq elme mənim qodorət əstgahinda məqamime yalan elme (aciz ) gonəş:ata sən hansi donyada yaşirsan ? eşidmirsən nəsiminin fikire hər goşedən səslnir ? hər məclsde xalq içinde şerləre oxonor ?dərbare lərin oşaqlare nəsimenin divanin gizle gizle alib oxouorlar? onon fikire yayilib sel kime xalqe alib yene dən qarşinda səd vrolmaz .

şix əzim :sən gəl borax ayril boxalqdan sənin nəyin azdir qizim ?mən səne hər nə istərsən tədarok gormoşəm borax məne qoyerahət olomyaşayim

qiz:yaşayirsan ?harda?hanse hibtle ?qodorətin kolgsinde?qaranliqda?mənim eşqime vere bilirsən ?çix kogden qaranliqdan bir başine qüodrətin hebəte altindan qovza gor xalq nə haldadir ?hanse yaşamaq ?

xalqin iyryqqan xoreidir dhştle halda yaşayir baxçilar bomboz

nəsime gəlib xalq oyanir ayrylma gəl sənde qariç bo xalqa qol olmaq bəsdir qimətin bod gəl sən birensansan

şex :qizim bo sel səne ve məne de aparacaq sənin yazdiqin məktob dinlnib mənim ozom soyoq olob tobe itsidin qortolmaq varidir ama ...

qiz:heç nigəran olma bir anda daniş qorxmya qorxmya bir anda gol konoldn ozon istədigin kime bir anda sova bax ozon bylən kime qoe gozlərin

gorsonhər nəye ozo gozondn gor ozo dilindn daniş ozo konlondn aliş yalan doyğolare baxişlare sevməkləre golməkləre onod bax həyata xalqa gor hər şeie dərindən

gəl mohiti eşqə birgəz valagor vədətin doron içindən alagor

adəm gil secdə kibri salagor

olma şeitan doşmə məkro alagor

((bohalda hakemin məmorlari içəri girirlər))

məmor:şexəzəm gozon aidin nəsimi nin səsi hər koçə hər evdə gəlir

məmor:gonəşin məktobo dağdan airib şəhrə çəkdi

şexəzəm:mən şexəzəm ((acezanə))

məmor:şahin hokm iyləsən dərbardan qovoldon həqin yoxdor birdə dərbara əyaq qoyasan ve qizinda evdən eşiə çixmaqa həqi yoxdor,biz nəsimini axtaririq ve oda gonəşi axtarir,ono totmalyiq şayəd səndə bo işlə qortolasan ayi şex

((şexəzəm ğəzəblə gonəşə baxir ))

gonəş:nəsimini totdoz nilicaqsiz?indi həryan nəsimidir yaxşi qolaq versəz goz açsaz gororseniz

xalq kor halda oxoüorlar

xalq :qoyi açsin qanad odlo şahin kime

ofoqlarde eilham pərim birdaha

qoya esyaniçe təbəim ate

səmalar kime kişnie yib birde qalxsin şaha

qoya eillrböüososd vrolmoş qələm öüonson

çoşob varliğim vecdanim

fərədn coşob al qanim

qoya douonson orək

enqlab nəbze tək

yixib xeməsin qoya uox olson ələm

8- gondoz- eşik -həlb şhəre

şhərin bir nqte sində igid gənc qiz ve oğlanlar ve aydinlar nəsimenin adyla danşirlar birnce boyle danşir bir qiz.

qiz :yalniz azadliq dyrke xalqe tənhaliqdan qortarar vəqolloq ve bərdeliq tənha liqa goləge salandir biz ədaləte ve qortoloşe istəriq ədalət o toplo məsaliq dyirke hame başlanişda hər emkana elə taoa ve bir əqəlit ono heçe bir hoqoqdan məhrom eyde biləmie .

ve azadliq odorke ensanin .'xse kimlie ve istkare hormətle ola ve biz hərnedənonce bir enqlaba mhotaciq syasi ve əxlaqe bir enqlaba .

((bir kişe xalqin içindən ke dostlaryla danşir qalxib dyir )) :bozəmanə de melətlərin yaşayişe həm fəxr həm qorxoncdan ağirdyir gələcye xalq ymindgil hanse enqlab hanse azadliqa goz tikmlyiq ?

qiz :enqlab yalniz xalqa bağlidir ve onon qəhrmane xalqdir əgər estəsələr bo enqlabe gərək fərde azadliqla cəme azadliq bir ola

əgər qortoloş olse ədalət əbədilik caməe dən yiğylar ve vtən olom halne doşor xəstələnr qhrman xalq oqhərmandirke oz işin yabancya boraxmya ve bogonon işin sabaha saxlamya ve yalniz qhərman bklmye qaranliqa son qoymalidir.

xalqdan bir nəfər :sən kimsən büylə könöle yatan sözlər danşirsan

qiz :mən xalqam sade bir xelqətəm hörmətim var zəhmət çekən ensanlara zəvra zölməte zölmətlə var nefrətim eylə esyanynavar pak möhəbətim .

görsən məne baxsan xalqa sralan sölan celiqe qöröyan xalqa qaranliqda itən xalqa

sən ve mən yanmaliq əgər istiyəsaq yaşaiş azadliqin bayraqin qaldiraq mən nəsimeölaram sənde ölarsan ərkək qardinlyğa çalişin qölömöz gövö fikirymizdən alinsin

((xalq birdən qalxib ve nəsime gəlir bö xalqa qarişir bir şer nəsime deyr ve xalqin içindən öna cvab deyrlər xalqin işindən səslər öcalir

xalq:öcaldiqca məzlömlarin naləse

dölanda flakətle peymanəse

həyate böğarkən esarətde çen

vətən töprağin qapsayarkən döman

ve böğdöqca həryanda məzömlare əhrimn

alövyağdiran

eldyrim tək şaxan

xalqdir xalq mehrəban xalq

9-eşik-göndöz -tökan xatönön qapise

((bir dəste xalq gəlib qapida dayaniplar ve məlöm ölörke çöx negəran ve mhzöndölar ve ğəzble qapida entzar çekirlər ))

bir nəfr xalqdan :belmirm bö ğlan işdəke arvadlar bize üöl göstətmək istirlər ?

bir ayrse :öldörörm ağzin qiflaram döstaqa sallam gön işiğyna həsrət qala çvröye kpravla

bir ayrse :ac saxlaram tanrine dana

bir ayrse :dövərəm lap yaxşe döbərəm möm kime əzərəm

bir ayrse :keç qölön bağlaram birde eylə iş görmye üölön azmya

bir ayrse :öz verdim göz açde inde döröb canima qənim ölöb

bir ayrse :yaxşe səne bildyrem axe sən kimsən ke məne diye sən qalx əyaqa ötörma evdem qariş enqlaba xalqina bir əvəl?

bir ayrse: biz bö qadinlara bir yaxşe ədb verməlik üöxsa törkan xatön ...

((törkan xatön qapine açir əlinde bir bayraq qadnilar önön dalinca eşye çixirlar ))

törkan xatön:törkan xatön ... döümək öqölö qödərtle kimdir məne göstərin ?

gözb bağlyankimdir ?qape qifyalyan kimdir ?çöx yaxşe ölmya qadinlar bönlar size zalemlərlə eştebah tötörlar ?üöx einanmiram bönlarin gözləre bağlidir

size görmörlər könollərine pas tötöp ezylnlərin nale sine döymörlar sörgön döşnlərin döyğölarin estəklrin anlamirlar

bir nəfr kişe : ana axe biz nədirik önlar bizdən kösöb bize tərk edirlər

törkan xatön :belimrəm özlərindən söröşön (qödrte ğəzblə)

zenəb : qizara qizara yatmaqdan döymöşam

telle : seixinte dabax bir gəlin yaşda saralan rəngime

negar :enqlabin səse qölağlarimda axan qanlar gözömon qarşinda böndan artiq yatmaq ölmaz

həcər :yaşmaq zölm altinda ardyrməne

törkan :amma mən heç anlamirəm mərdigid öz hyat üöldaşe istindən dale qala

bir kişe : önlar anlayanlare bizde anliyeb hes edirik amma alaci yox

bir kişi.danişanin dilin kəsirlər tikə parça edirlər sörgön salillar

bir kişe .fəzlollahin aqebətin gordoz nəsimin sorgon salmagin avare etməyini ki yaxşi gororsoz.

bir kişi.selahimiz yox .polomoz yox.yolasalanimiz yox.yoxsa bizim qadinlar həqlidir0

turkan xaton .pəs siz galin evde biz ozomoz çare gillig.

((xalq birbirynə deyr ğyrəte cöşa gəlirlər törkan xatön zynəb əllərinde byraq döşörlər kişe lərde qadynlara qaryşib enqlaba qayşirlar))

10-içəre -məsced -gon örtaçağe

((xalq nəmaz qilirlarnəsime içəre gəlir nəmazin söno dör nəsime məscedin bücaqinda ağlir nəmaz qilanlar nəsimine göröb önabaxirlar nəsime aşeqane tanresynan qönoşmaqdadir ))

nəsime :tanrim slatim eşq elə bərabər ölor həramdir naməhrme eşq məne eşqin sönon göstər tanrim eyde cəhnm qapisin bağlayib cəntin sekikiz qapisine aşdim qalmade batel silnidim ənallhq söülərek çöllərə qaşdim əbədiyət gönişne eğyar qapisinda ödlar hisarinda tapdim .

((bürada gönəş atase evinde mhbösda zncir vörole göronör ve məmörlar öna nazir ))

bir kişe : sən söülə ...nəsime degilsn ?

bir ayre kişe : töfan qöparib sənin adin fikrin .

bir ayre kişe : böraxin öno biz öznəmazimize qilmaliq öndan bize xeyr üöx

bir ayre kişe : öğol ve qizlarimize öüladlarimize bize qarşe döşmən edibsən .

bir ayre kişe : nə istirsən ? nə qədr qan tökmək ? nə qədr analarin atalarin örəklərin qan etmək ? nəy böraxmisan ? nə enqlab ? nəqörtölmoş ? önlar şahidilar alahin sçilmişləe tanrinin məmörlare önlare qarşe dörmaq tanrida öz çövörməkdir .

bir ayre kişe : törkan xatönön eve bizimm qadinlara thsin eyre qödrət kökm edmək evie ölob hər yanda ötanmirlar danişirlar abirhəya içimizdn ayaq çekib .

bir ayre kişe :bie abir ölmöşoq kişe elimizbərbad ölob vay bize vay bize

bize din qalibdir əgər ?imanimz bərbad ölob cəhnəm öton dalimizda daşiriq

bir ayre kişe :heç birşeye axrtəmize qalmayib dnya axerət zyankare ölmoşöq

nəsime :((bösozləre eşdikcə ödlanir ))

böraxin bö sözləre nə danişir siz ğerət sizindir ke qörör xalq sizindir qara zölmətde yaşir cənət dilənçe se ölmaqdan öncə tanrine sevin ve önon azad yaradiqe ensane fikirləize aridin bü cəhaltlrdn bü tökoln qanlar cəhaltizin bəhasedir ke bögün verirsiz üöxsa aydin fikiriz ölsaide bü göne qalmazdiz .

öşaqlariz anlaşilib azadliq istirlər ve azadliq bir emkandir yaxşe yaşayşa ytişmaq öçon ...

bir kişe :nelmaq nəiş görməllik ?

nəsime :elə qarişmaq sel ölmaq ve qödrətle armanlara çatmaq önodön hər bir şey yaz qize özöz yazin qörtarin kəndize döstaqdan azadliq bayraqin qöroüon hər şeydən öncə öno fikire elə qörmaliz dözgon fikir ve qörxon ve özaq gəzin yanliş fikirlərdən ke ölsa əgər qan dənize əyaq tötar.

(( böhalda bir gənc içre gəlir sevinə sevinə (gəlin nəsime danişir)ve deyr qaçir hame baxir nəsime yə ve nəsime önlara dödaqe qaçir ))

11-işik -göndoz -şex əzmin qapise

nəsime köçe dən keçərkən hər qape açilir bir be birhəyatlarin qapise möhkəmle açlir xalqin körsəse səslənir ve nəsime gəlir bir qape bağlydir açilmir qapinin qabağinda dayanir .

nəsime:dayanmayan həkaim bördadir çirpynan könlom yaşayan eisyanim .

şafaqle enqlab şöləse hisar dadir .enqlab nəğməse nəsimlə gedib ərşə çatmaqadir

bü halda şex əzəm əsəbanytlə qapidan çixir ve qize gönəş bü şer eşidirkən ağlayir ve halda can verir şex əzəm geri dönob qizin ölom halda göror ve nəsime içəre girmək istir şex əzəm qizin sinə sində xncəre göror nəsimeyə höcom edir önon yaxasindan yapiçir

şex əzəm :qatel qatel qizime öldordon səne öldorrm çirağme söndordon

məmörlar nəsimine yaxalyalar veməmörlarin birsinin eləqanle dir tez öno itirməge çalişir xalq yiğişir şex əzəmin evi dölor səsə xalq təcöblə baxirlar

şex əzəm: göron büdör enqlab başçise büdör azadliq yaşaiş gətiren göron yalniz birtək gözömon ağe qərəse qizime özgözömon qarşinda qanina büyade .

məmör : döğrödor ...döğrödor...

((xalq bir birdən sörörlarke nədən büaiş ölde ))

şex əzəm :gönəşim sönde bir yağe mörtəd qizime büyade tötön bü kafəre

nəsime :üözine göstər ey sənəm xlq chanə pərdesiz

ta görelər ke həq nəcə hösnöno bir kəmal edər

məmör:gönəş öna baxmade gönəş önön istein yirynə gitrməde

şex əzəm : önön ğəzəbe balama kəsgin xəncər ölde

məmör : parlayan gönəş gənc çağinda qaratöpraqlar özqüydo .

xalq dan bire :pəs biz aldanmişdiq önö bü hörmtəsiz işə xatr dərisin söymak gərək (( xalq bü sözö təyid edirlər ))

nəsime əl qölo bağle götörolər nəsime xalqa baxir birde gönəşe ve xalq öz öşaqlarin aleləlelərin çekib aparirlar ))

nəsime:vayi ölsön vayi ölsön ö xalqa ke yerei böraxib nicat üölon göylrde gəzirlər ensane ğərib bilib yalniz qödərte şahlarda gəzirlər

((firtina qöpor xalq öz yiğincaqlarin söç bilib valmkəlrin bü enqlaba xyanət sayirlar qöca kişelər təsbih lərinde dölandira öşaqlarin yiğib ördan aparirlar ))

məmör :mörtdir kafərdir yağidir eslama qarşe döröb bədet salir

((bir qöca kişe özyle danşir )): vayi bize vayi bize nə göne qalmişik zal elahin eslam şəmşirinin köləge sinde öşaqlarimiz göröne fikirle yaşir

bir ayre kişe arvadime büşaram enqlaba ö təhsin edə öda kafər enqlabyna üöx üöx artiq mən imansizliğe qəböl etmə rəm

bir ayre kişe hamsine ers dən məröm edərəm önlaramnim bü hlal malim hərmdir

((gönəin saralmiş rənge nəsiminin bağle qöllare xalqin əlləre göyde ve məmörlara ehtramlare ve bir çöpan çörək böğçase əlinde xalqdan ayrilər qöüönlarin səse ve qörölarin ölaşmase döman hər yane alir ve bir örman öt tötöp yanir göyləre qla bülöt alir neçə nəfər xalqdan başyna çalir başlarin tölayr büşek lərle nəsiminin şekənceləre ve önön dara çekilmse eylə səse döüölor ve bir tərfde gönəşin zər ve tzöyr ve qödərte arasinda qörban ölmağe ve xalqin malyat vermağe qadilar özləre bağle qapilarin dalinda gizle gizle atlarin ayaqlarina baxmada köznin sinmağe çöbanin böğçase yerə döşmaqda nəsiminin öz gözön qan büyayir gönəş özön aq parçaya böröüör töpraqda neçə yayiliq tikana börönör ve bire qara bir lkçldir ke bir qörö agaşdadir.

nəsiminin səsi:azadlig və eşg istədiyim iki şey canimi yulonda guymaliyim eşgimin və eşgimi azadlig yulonda.

(quro agaşdaki ləçək və nəsiminin qanla buyanmiş uzoyle şəkillər fid olor.

 

( SON)

 

ایکی سئوینج اولدوزی بیرلشمک ایستئیب آی اولماق هوسیله سئوداسیزلیک قارانلیقینا سون

قویماق آرزوسوندا اللرینده گونش دولوسو بیرقدح یاشیل  قدملرینیزین  حرمتینه قالدیر ماق ایستییرلر

سئودالی

ایکی  اورک بیر بیره  یاناشیر

آیلا اولدوز شنلیی دیر

کونلوموز نورپارلایاجاق

بو قوناخلیق یالنیز سئودالی کونوللریندیر

یاشیل وارلیقینیزی بیزدن اسیر گئمیین

دونن  گورمک بوگون ایسه بوی آتماق آنلاریدیر

بیرلیکده دیر دیریلیک دئمیشلرآتالاریمیز

دویون طوی زامانلاریدیر آی ائللر کونلوموز اسیر